# My Bali Tour Guide > Een reis op maat door het echte Bali. Michèle ontwerpt je reis, Dek Leonk rijdt je over het eiland. Je betaalt ons alleen voor je reisplan; de reis betaal je rechtstreeks aan de mensen op Bali. Website: https://mybalitourguide.nl/ Contact: via de chat op https://mybalitourguide.nl/contact (e-mail: hello@mybalitourguide.com) Taal: Nederlands (er is ook een Engelse versie op mybalitourguide.com). Persoonlijk reisplan € 250 tot € 500, contact met de chauffeur gratis; de reis zelf betaal je ter plekke. ## Over ons My Bali Tour Guide verkoopt persoonlijke reisplannen op maat voor Bali, geen reizen. Michèle, Bali-kenner in Nederland, ontwerpt je reis: route, dagindeling en, als je wilt, verblijven. Dek Leonk (I Made Partha Wijaya), geboren in Karangasem op de oostpunt van Bali en al twintig jaar chauffeur, rijdt je over het eiland. Bas (ESBL B.V.) levert de website en de reistool. De reis zelf betaal je ter plekke of rechtstreeks aan Dek Leonk en de accommodaties; wij verdienen alleen aan het reisplan en krijgen geen commissie. Pakketten: Reisplan € 250, Reisplan met verblijven € 350, Alles geregeld € 500 (incl. btw); contact met Dek Leonk is gratis. Een chauffeur kost vanaf ± € 45 per dag. De nadruk ligt op het rustige Bali: het oosten, het noorden en de bergen. --- # Persoonlijk reisplan ## Je reis door Bali, ontworpen door een kenner De voorbeeldroutes op deze site zijn een begin. De meeste reizigers willen iets anders: langer, korter, meer strand, een retraite in Ubud, een duikweek, een paar dagen Lombok erbij. Dat kan allemaal. Michèle ontwerpt je reis op jouw wensen, met haar ervaring en haar contacten op het eiland. Jij betaalt ons alleen voor je reisplan. De reis zelf betaal je rechtstreeks aan de lokale mensen die hem met je maken. ### Kies hoeveel je uit handen geeft - **Direct contact** (Gratis): We brengen je in contact met Dek Leonk. Je stelt de reis met hem samen en spreekt met hem af. - **Reisplan** (€ 250): Een intakegesprek, je route en dagindeling op maat, rijtijden, tips per plek en wat je beter overslaat. Je boekt zelf. - **Reisplan met verblijven** (€ 350): Het reisplan, plus per plek twee of drie verblijven die bij je budget en stijl passen. Je boekt zelf. - **Alles geregeld** (€ 500): Het reisplan, en wij reserveren alles op jouw naam en na jouw akkoord: verblijven, Dek Leonk, activiteiten, scooter of boot. Prijzen zijn inclusief btw. Bij alle pakketten zit één ronde aanpassingen inbegrepen. ### Hoe het gaat 1. **Kennismaken** In een gratis gesprek van een kwartier, of via de reisplanner of de chat. Je vertelt wanneer, hoe lang, met wie en wat je belangrijk vindt. Ook wat je niet wilt is handig om te weten. 2. **Je kiest je pakket en betaalt de fee** Daarna plannen we het intakegesprek. 3. **Je krijgt je reisplan** Binnen vijf werkdagen na de intake, met dagindeling, rijtijden en, als je dat koos, verblijven. Het plan is van jou. 4. **Je boekt, of wij reserveren** Je boekt Dek Leonk en de verblijven zelf, of wij doen het op jouw naam. Je betaalt hen altijd rechtstreeks, ter plekke of vooraf aan hen. 5. **Je reist met lokale mensen** Dek Leonk haalt je op van het vliegveld en is ter plekke je aanspreekpunt. ### Goed om te weten Wij verkopen geen reizen. We ontwerpen je reis en adviseren je met zorg. De afspraak over de reis zelf maak je met Dek Leonk en de accommodaties; zij zijn verantwoordelijk voor wat zij leveren. Zo komt je geld bij hen terecht, en houden wij ons advies onafhankelijk: we krijgen geen commissie van de partners die we aanraden. ## Privéchauffeur op Bali, per dag of je hele reis Dek Leonk rijdt je een dag naar de rijstvelden, een week van plek naar plek, of je hele reis. Hij haalt je op bij je hotel, je villa of het vliegveld. Jij bepaalt de route en het tempo; hij weet hoe laat je waar moet zijn om de drukte voor te zijn. - Chauffeur: Dek Leonk (I Made Partha Wijaya), geboren op de oostpunt van Bali, rijdt al twintig jaar reizigers rond - Plek: 1 tot 6 personen; grotere groepen in overleg - Ophalen: Je hotel of villa, of het vliegveld - Dag: Tot 10 uur, inclusief brandstof en parkeren - Prijs: Vanaf ± € 45 per dag in Zuid- en Midden-Bali; verder weg in overleg. Je krijgt vooraf een totaalbedrag. - Taal: Engels en Indonesisch; in de chat ook Nederlands, met Michèle ### Zo werkt het met betalen Je boekt en betaalt Dek Leonk rechtstreeks, ter plekke of vooraf aan hem. Wij brengen je gratis met hem in contact, of zetten hem in je persoonlijke reisplan. Aan zijn ritten verdienen wij niets. ### Wat je met een privéchauffeur kunt doen - Een dag rond Ubud: rijstvelden, een dorpstempel, een kunstenaarsdorp en lunch met uitzicht. - Een dagtour naar het oosten, de bergen of de rijstterrassen van Jatiluwih. - Een rondreis, waarbij hij je van verblijf naar verblijf rijdt en tussendoor dagtrips doet. - Een rit van A naar B, zoals van het vliegveld naar Ubud of van Amed naar Munduk. ### Zo werkt het 1. Je stuurt een bericht in de chat: wanneer, met wie en wat je wilt zien. 2. Je krijgt een voorstel met route, rijtijden en een prijs. We zeggen eerlijk wat haalbaar is; op Bali kost tien kilometer soms een half uur. 3. Je past aan wat je wilt en bevestigt pas als het klopt. 4. Onderweg kun je het plan nog omgooien. Met een eigen chauffeur kan dat. ### Inbegrepen - De auto met airco en Dek Leonk als chauffeur - Brandstof en parkeren - Water in de auto - Stops waar jij ze wilt Niet inbegrepen, tenzij het anders in je voorstel staat: overnachtingen, maaltijden, entrees, fooien en verzekeringen. Voor zijn eigen lunch zorgt Dek Leonk zelf; meestal eet hij mee in dezelfde warung. ### Waarom een eigen chauffeur in plaats van Grab of een taxi? Met Grab of Gojek kom je in het zuiden en Ubud goed weg, maar in sommige dorpen mogen ze je niet ophalen, en in het oosten en noorden rijden ze nauwelijks. Bovendien wil je bij een rondreis niet elke dag opnieuw iemand zoeken. Dek Leonk wacht op je, kent de weg en weet waar je goed eet. ### Vaak gevraagd **Kan ik Dek Leonk ook voor één dag boeken?** Ja. Een paar dagen vooraf is vaak genoeg; in juli, augustus en rond kerst liever eerder. **Spreekt Dek Leonk Nederlands?** Nee, hij spreekt Engels en Indonesisch. In de chat antwoordt Michèle in het Nederlands. **Moet ik Dek Leonk een fooi geven?** Het hoeft niet, maar het wordt gewaardeerd. Na een rondreis is IDR 100.000 tot 200.000 per dag gebruikelijk. ## Dagtrips op Bali: welke past bij jou? Logeer je op één plek en wil je een paar dagen op pad? Hieronder zie je in één oogopslag hoe lang je weg bent en hoe lang je in de auto zit. Alle dagtrips zijn privé, in de auto van Dek Leonk, op jouw tempo. | Dagtrip | Weg (uur) | In de auto (uur) | Voor wie | | --- | --- | --- | --- | | Rond Ubud: rijstvelden, tempel, kunstenaarsdorp | 7 | 1,5 | Wie het eerst rustig wil beginnen | | Oost-Bali: Tirta Gangga, Taman Ujung, Tenganan | 9 | 4 | Wie cultuur en geschiedenis zoekt | | Jatiluwih, Beratan en Munduk | 10 | 4,5 | Wie wil wandelen en de bergen in wil | | Sidemen en de Agung | 8 | 2,5 | Wie rijstvelden zonder drukte wil zien | | Kookles bij een familie | 5 | 1 | Wie van eten houdt, ook met kinderen | | Waterzegening bij een bron | 4 | 1 | Wie een Balinees ritueel wil meemaken | Tijden gaan uit van een vertrek uit Ubud. Vanuit het zuiden komt er een tot anderhalf uur bij. ### Zo werkt het met betalen Je betaalt een dagtrip rechtstreeks aan Dek Leonk. Wij brengen je gratis met hem in contact, of zetten de dagtrips in je persoonlijke reisplan. ### Vaak gevraagd **Kan ik Dek Leonk ook voor één dag boeken?** Ja. Een paar dagen vooraf is vaak genoeg; in juli, augustus en rond kerst liever eerder. **Is een dag naar Jatiluwih en Munduk niet te veel rijden?** Je zit vier tot vijf uur in de auto. Liever rustiger? Blijf dan een nacht in Munduk; dat zetten we in je reisplan. ## Vliegveldtransfer op Bali: Dek Leonk staat klaar in de aankomsthal Na een vlucht van zestien uur wil je niet onderhandelen met taxichauffeurs. Dek Leonk staat in de aankomsthal van Ngurah Rai met een bordje met je naam. Hij volgt je vlucht, dus bij vertraging wacht hij gewoon. Hij helpt met je koffers en rijdt je naar je eerste verblijf. | Naar | Rijtijd | Indicatie per auto | | --- | --- | --- | | Sanur | ± 30 minuten | ± € 20 | | Ubud | 1 tot 1,5 uur | ± € 25–30 | | Canggu of Uluwatu | 45 minuten tot 1,5 uur | ± € 20–25 | | Sidemen | ± 2 uur | ± € 35 | | Amed of Munduk | 2,5 tot 3 uur | ± € 40–45 | Rijtijden hangen af van het verkeer: tussen vier en zeven uur 's middags staat het zuiden vast. Op Nyepi is het vliegveld 24 uur dicht. ### Goed om te weten bij aankomst - Vul vooraf de All Indonesia-aankomstverklaring in, betaal de toeristenheffing via Love Bali en regel je visum. - Pin bij een geldautomaat in de aankomsthal wat rupiah voor de eerste dagen. ### Zo werkt het met betalen Je betaalt de rit rechtstreeks aan Dek Leonk. Wij brengen je gratis met hem in contact, of zetten de transfer in je persoonlijke reisplan. ### Vaak gevraagd **Wat als mijn vlucht vertraging heeft?** Dek Leonk volgt je vlucht, dus bij vertraging wacht hij gewoon. **Kan ik op Nyepi landen?** Nee. Op Nyepi is het vliegveld 24 uur dicht. In 2027 valt Nyepi op maandag 8 maart. ## Een scooter huren op Bali: wij regelen hem, en zeggen eerlijk wat je nodig hebt Een scooter is op Bali de makkelijkste manier om een dag zelf rond te rijden, zeker rond Ubud, Sidemen of Amed. Dek Leonk regelt er een via een vaste verhuurder, met goede helmen, papieren en een tank vol. Maar we zeggen er eerlijk bij wat je nodig hebt, want dat vertellen de meeste verhuurders niet. - Prijs: ± € 5–8 per dag, inclusief twee helmen. Voor een week of langer is het goedkoper. - Regelt: Dek Leonk, via een vaste verhuurder ### Wat je nodig hebt - Een motorrijbewijs (categorie A) uit Nederland of België. Met alleen een autorijbewijs mag je op Bali geen scooter van 125cc rijden. - Een internationaal rijbewijs met categorie A. In Nederland haal je dat bij de ANWB, in België bij je gemeente. - De kentekenpapieren (STNK) van de scooter. Die krijg je van de verhuurder. - Een helm, voor jou en je passagier. Verplicht, en verstandig. ### Waarom dit uitmaakt De politie controleert, vooral in Canggu, Seminyak, Uluwatu en rond Ubud. Zonder de juiste papieren betaal je per ontbrekend document een boete van IDR 300.000 tot 500.000. Belangrijker: zonder geldig rijbewijs keert je reisverzekering bij een ongeluk vaak niet uit. Een ziekenhuisrekening op Bali kan duizenden euro's zijn. ### Twijfel je? Dan rijdt Dek Leonk. Of hij zet je op een plek af waar je een paar uur kunt fietsen; rond Ubud en Sidemen zijn mooie fietsroutes, ook met een elektrische fiets. - Meer over de regels en waar rijden fijn is: Bron voor de rijbewijsregels: Bali.com, juli 2026. Controleer voor vertrek de actuele regels en de voorwaarden van je reisverzekering. ### Vaak gevraagd **Kan ik een scooter huren?** Ja, met een motorrijbewijs en een internationaal rijbewijs met categorie A. Zonder die papieren dekt je verzekering vaak niets. **Kunnen de kinderen achter op een scooter?** Dat raden we af. In de auto met Dek Leonk is veiliger en ook gewoon fijner. --- # Rondreizen en dagtours ## Rustig Bali: tien dagen langs rijstvelden, vulkanen en zwarte stranden URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/rustig-bali Type: Rondreis. Duur: 10 dagen, 9 nachten. Gezelschap: 1 tot 6 personen. Start: Op het vliegveld. Prijs: Persoonlijk reisplan vanaf € 250. Ubud, Sidemen, Amed en Munduk in tien dagen, met je eigen chauffeur en de bekende plekken op slimme tijden. Persoonlijk reisplan vanaf € 250. ### Hoogtepunten - Drie nachten net buiten Ubud, tussen de rijstvelden in plaats van in de file - Wandelen door de vallei van Sidemen, met de Agung op de achtergrond - Snorkelen vanaf het strand in Amed, tussen de vissersboten - Watervallen en koffieplantages in het koele bergdorp Munduk - De rijstterrassen van Jatiluwih op de dag dat je naar huis gaat Tien dagen Bali zonder het gevoel dat je in een pretpark rondloopt. Je slaapt op vier plekken, steeds een paar nachten, zodat je niet elke dag inpakt. [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) haalt je op van het vliegveld en rijdt je van de [rijstvelden rond Ubud](/bestemmingen/ubud) naar de [oostkust](/bestemmingen/amed) en via het noorden [de bergen in](/bestemmingen/munduk). De bekende plekken zitten er ook in, maar op het moment dat het er stil is. ### Programma per stap - **Dag 1 – 3: Ubud en omgeving** Dek Leonk wacht in de aankomsthal en rijdt je in een uur of anderhalf naar een verblijf net buiten Ubud. Je hebt twee hele dagen: een ochtendwandeling over de Campuhan-rug, de markt, een tempel in een dorp in plaats van in het centrum, of gewoon een dag bij het zwembad. - **Dag 4 – 5: Sidemen** Een uur rijden naar het oosten ligt een vallei waar het leven nog om de rijst draait. Je wandelt met een gids uit het dorp langs de terrassen, bezoekt een weverij van songket-stof en ziet bij helder weer de Agung boven alles uit steken. - **Dag 6 – 7: Amed** Onderweg stop je om acht uur 's ochtends bij het waterpaleis Tirta Gangga, voor de groepen er zijn. Amed is een rij vissersdorpen aan zwarte stranden. Je snorkelt vanaf de kant, of laat Dek Leonk een boottocht regelen bij zonsopgang. - **Dag 8 – 9: Munduk** Over de noordkust rijd je de bergen in, met een stop bij de waterval van Sekumpul. In Munduk is het een paar graden koeler. Je wandelt langs koffie- en kruidnagelplantages naar de watervallen. - **Dag 10: Jatiluwih en vertrek** Op weg naar het vliegveld loop je een uur door de rijstterrassen van Jatiluwih, werelderfgoed van UNESCO. Dek Leonk zet je op tijd af voor je vlucht. ### Veelgestelde vragen **Kan het ook in acht dagen?** Ja. Dan laten we Munduk weg of slaap je één nacht minder in Ubud. Korter dan acht dagen raden we deze route af; dan zit je vooral in de auto. **Hoe lang zitten we per dag in de auto?** Meestal een tot twee uur, met stops. De langste rit is van Amed naar Munduk: drie tot vier uur, via de noordkust en een waterval. **Kan ik er een paar dagen strand aan vastplakken?** Ja. Een paar nachten Sanur, Nusa Lembongan of de Gili-eilanden aan het eind past goed. Dek Leonk regelt de boot. ## Rondreis Bali in 3 weken: Ubud, de oostkust, het noorden en de bergen URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/rondreis-bali-3-weken Type: Rondreis. Duur: 21 dagen, 20 nachten. Gezelschap: 1 tot 6 personen. Start: Op het vliegveld. Prijs: Persoonlijk reisplan vanaf € 250. Drie weken Bali op zes plekken: Ubud, Sidemen, Amed, Pemuteran, Munduk en de kust. Met je eigen chauffeur en weinig inpakken. Persoonlijk reisplan vanaf € 250. ### Hoogtepunten - Zes plekken in drie weken, en nergens minder dan drie nachten - Een dag met Dek Leonk door Karangasem, de streek waar hij geboren is - Snorkelen vanaf het strand in Amed en bij het eiland Menjangan - Watervallen, koffieplantages en bergmeren rond Munduk - De rijstterrassen van Jatiluwih op weg naar vier dagen zee Drie weken is genoeg om Bali niet af te vinken, maar te leren kennen. Je slaapt op zes plekken, steeds drie of vier nachten, zodat je niet om de dag inpakt. [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) haalt je op van het vliegveld en rijdt je van [Ubud](/bestemmingen/ubud) via [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) naar [Amed](/bestemmingen/amed) aan de oostkust, dan langs de noordkust naar [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran) en de bergen in naar [Munduk](/bestemmingen/munduk). Je sluit af aan zee, in [Sanur](/bestemmingen/sanur) of op [Nusa Lembongan](/bestemmingen/nusa-lembongan). Het is een route voor wie de tijd neemt. Tussen de reisdagen zitten steeds dagen zonder auto, om te wandelen, te snorkelen of te lezen. Heb je twee weken, kijk dan bij [Rustig Bali](/reizen/rustig-bali) of de route voor [een eerste keer Bali](/blog/eerste-keer-bali-route). Wil je het anders, met meer strand of een paar dagen Lombok erbij, dan [ontwerpen we je eigen route](/persoonlijk-reisplan). ### Programma per stap - **Dag 1 – 3: Ubud** Dek Leonk wacht in de aankomsthal en rijdt je in een uur tot anderhalf uur naar een verblijf net buiten Ubud. De eerste dag kom je bij van de vlucht. Daarna loop je 's ochtends vroeg over de Campuhan-rug, ga je naar de markt en zie je 's avonds een dansvoorstelling. Op dag 3 neemt Dek Leonk je mee naar een waterzegening bij een rustige bron, of je gaat naar een kookles bij een familie. - **Dag 4 – 6: Sidemen** Een uur rijden naar het oosten, met een stop bij het oude gerechtshof Kerta Gosa in Klungkung. In Sidemen wandel je met een gids uit het dorp langs de rijstterrassen, bezoek je een weverij van songket-stof en zie je bij helder weer de Agung. Je blijft drie nachten, dus er is ook tijd om niets te doen. - **Dag 7 – 10: Amed** Anderhalf uur rijden, met om acht uur 's ochtends een stop bij het waterpaleis Tirta Gangga. Vier nachten aan de oostkust: snorkelen vanaf het strand, de vissersboten bij zonsopgang en, als je wilt, een duik bij het wrak van Tulamben. Op dag 9 rijdt Dek Leonk je door Karangasem: het dorp Tenganan, het waterpaleis Taman Ujung en, als het uitkomt, het dorp waar hij opgroeide. - **Dag 11 – 13: Pemuteran** De langste rit van de reis: drie en een half tot vier uur langs de noordkust, met stops bij de warmwaterbronnen van Banjar en het boeddhistische klooster Brahmavihara-Arama. Pemuteran is een rustig dorp aan een baai. Op een van de dagen vaar je naar Menjangan, in het West-Bali Nationaal Park, en snorkel je langs de koraalwanden. - **Dag 14 – 16: Munduk** Twee uur rijden de bergen in. In Munduk is het een paar graden koeler. Je wandelt met een gids uit het dorp langs koffie- en kruidnagelplantages naar de watervallen. Op dag 16 ga je vroeg in de ochtend met Dek Leonk naar de tempel Ulun Danu Beratan en langs de meren Buyan en Tamblingan. - **Dag 17 – 20: Sanur of Nusa Lembongan** Na ruim een uur rijden loop je door de rijstterrassen van Jatiluwih, werelderfgoed van UNESCO. Daarna is het nog ongeveer twee uur naar de kust. Sanur is rustig, met kalm water achter het rif. Kies je Nusa Lembongan, dan neem je in Sanur de snelle boot van een half uur; vertrek dan vroeg uit Munduk, zodat je een middagboot haalt. - **Dag 21: naar huis** Vanuit Sanur ben je in een half uur op het vliegveld. Vanaf Lembongan neem je 's ochtends de boot terug, en in Sanur wacht Dek Leonk je op. ### Veelgestelde vragen **Hoe lang zitten we per dag in de auto?** Op de meeste reisdagen een tot twee uur, met stops. Twee dagen zijn lang: van Amed naar Pemuteran (drie en een half tot vier uur) en van Munduk via Jatiluwih naar de kust (drie tot drie en een half uur, met een wandeling ertussen). Tussen de reisdagen zit je twee of drie dagen niet in de auto. **Past drie weken in één visum?** Ja. Een visum on arrival of e-VOA is 30 dagen geldig. Hoe je het aanvraagt en hoe het zit met de toeristenheffing, staat bij Visum en toeristenheffing. **Wanneer is deze route het mooist?** Van april tot en met oktober is het droog, en tot in november is het water in Amed en bij Menjangan het helderst. Mei, juni en september zijn rustiger dan juli en augustus. Plan geen reisdag op Nyepi; in 2027 is dat maandag 8 maart. ## Bali met kinderen: twee weken met korte ritten en veel zwembad URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/bali-met-kinderen Type: Rondreis. Duur: 14 dagen, 13 nachten. Gezelschap: Gezinnen tot 6 personen. Start: Op het vliegveld. Prijs: Persoonlijk reisplan vanaf € 250. Korte ritten, verblijven met zwembad en uitjes voor het hele gezin. Twee weken Bali met je eigen chauffeur, van Sanur via Ubud naar Amed. ### Hoogtepunten - Rustig landen in Sanur, met een strand zonder hoge golven - Rijst planten met een boer en de eendjes in de sawah zien - Kookles bij een familie, waar de kinderen meedoen - Vier dagen Amed met snorkelen vanaf het strand - Elke plek met een zwembad, en nergens elke dag inpakken Met kinderen wil je vooral twee dingen: niet te lang in de auto en niet elke dag een nieuw bed. Deze route doet dat. Je begint in [Sanur](/bestemmingen/sanur) om bij te komen van de vlucht, gaat daarna naar de [rijstvelden](/bestemmingen/ubud) en de [oostkust](/bestemmingen/amed), en hebt op elke plek een zwembad. [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) rijdt in een auto met plek voor de hele familie, en regelt kinderzitjes als je dat vooraf aangeeft. ### Programma per stap - **Dag 1 – 3: Sanur** Een half uur van het vliegveld. Het strand heeft een rif ervoor, dus het water is rustig. Een goede plek om aan de tijd te wennen. - **Dag 4 – 7: Ubud** Een uur rijden. Een villa of hotel met zwembad net buiten het centrum. Je plant rijst met een boer, gaat naar de kookles bij een familie en ziet 's avonds een Legong-dans. - **Dag 8 – 9: Sidemen** Ruim een uur rijden. Twee dagen tussen de rijstvelden, met een korte wandeling die kinderen makkelijk lopen. - **Dag 10 – 13: Amed** Anderhalf uur rijden, met een stop bij de vissen in de vijvers van Tirta Gangga. Vier dagen snorkelen, op het strand spelen en een boottochtje. - **Dag 14: terug naar het vliegveld** De enige lange rit: tweeënhalf tot drie uur, met een stop onderweg. Dek Leonk rekent ruim, zodat je niet hoeft te haasten. ### Veelgestelde vragen **Is Bali geschikt voor kinderen?** Ja. Balinezen zijn dol op kinderen en je wordt overal welkom geheten. Let op de zon, muggen en kraanwater; meer staat bij Eten en drinken en Veiligheid. **Kunnen de kinderen achter op een scooter?** Dat raden we af. In de auto met Dek Leonk is veiliger en ook gewoon fijner. **Wat als een kind ziek wordt?** Dek Leonk weet waar de dichtstbijzijnde kliniek is en rijdt je erheen. In Ubud en het zuiden zijn internationale ziekenhuizen. ## Noord- en West-Bali: rijstterrassen, bergmeren en snorkelen bij Menjangan URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/noord-en-west-bali Type: Rondreis. Duur: 8 dagen, 7 nachten. Gezelschap: 1 tot 6 personen. Start: Op het vliegveld of in Ubud. Prijs: Persoonlijk reisplan vanaf € 250. Jatiluwih, Munduk en snorkelen bij Menjangan. Het groene, rustige deel van Bali in acht dagen, met je eigen chauffeur. Persoonlijk reisplan vanaf € 250. ### Hoogtepunten - Een nacht tussen de rijstterrassen van Jatiluwih, voor de dagjesmensen komen - Bij zonsopgang naar de tempel Ulun Danu Beratan aan het meer - Wandelen naar de watervallen rond Munduk - Snorkelen bij het eiland Menjangan, in het West-Bali Nationaal Park - Een kant van Bali waar de meeste reizigers nooit komen Het noorden en westen van Bali zijn groen, koel en rustig. Er zijn geen strandclubs en geen files, wel [bergmeren](/bestemmingen/munduk), plantages en een [kust met koraal](/bestemmingen/pemuteran). Deze reis is voor wie actief wil zijn: wandelen, snorkelen en vroeg op. Hij past ook goed als tweede week, na een paar dagen in [het zuiden](/bestemmingen/zuid-bali) of in [Ubud](/bestemmingen/ubud). ### Programma per stap - **Dag 1: naar Jatiluwih** Dek Leonk haalt je op en rijdt je in twee uur naar de rijstterrassen. Je slaapt in een homestay aan de rand van de velden en loopt aan het eind van de middag, als het licht zacht wordt. - **Dag 2 – 4: Munduk** Vroeg in de ochtend naar Ulun Danu Beratan, de tempel die op het meer lijkt te drijven. Daarna de bergen in. Je wandelt met een lokale gids naar drie watervallen en langs koffieplantages. - **Dag 5 – 7: Pemuteran** Twee uur naar de noordwestkust. Een rustig dorp aan zee met een koraalrestauratieproject. Een dag ga je met de boot naar Menjangan, een van de beste snorkelplekken van Bali. - **Dag 8: terug naar het zuiden** Een lange rit van vier tot vijf uur langs de westkust, met een lunchstop. Liever niet in één keer? Slaap dan je laatste nacht in Ubud of Medewi. ### Veelgestelde vragen **Is het in het noorden echt rustiger?** Ja, veel rustiger. In Munduk en Pemuteran zie je vooral reizigers die er bewust heen gaan. **Hoe koud is het in Munduk?** Overdag rond de 22 graden, 's nachts soms 16. Neem een trui mee. **Kan ik duiken in plaats van snorkelen?** Ja. In Pemuteran zitten goede duikscholen. Zeg het vooraf, dan reserveert Dek Leonk een plek. ## Oost-Bali in één dag: Tirta Gangga, Taman Ujung en het oude dorp Tenganan URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/dagtour-oost-bali Type: Dagtour. Duur: ± 9 uur. Gezelschap: 1 tot 6 personen. Start: Je hotel in Ubud, Sanur of Sidemen. Prijs: ± € 55–85 per auto, rechtstreeks aan Dek Leonk. Tirta Gangga om acht uur 's ochtends, het waterpaleis Taman Ujung aan zee en Tenganan, een dorp van de Bali Aga. Een dag Oost-Bali met Dek Leonk. ### Hoogtepunten - Tirta Gangga om acht uur 's ochtends, voor de groepen - Over de stapstenen tussen de koi in het waterpaleis - Taman Ujung, het tweede waterpaleis, waar bijna niemand komt - Tenganan, een van de oudste dorpen van Bali, met eigen tradities en weefkunst - Lunch met uitzicht op de rijstvelden In het oosten bouwden de koningen van [Karangasem](/bestemmingen/karangasem) in de vorige eeuw twee waterpaleizen. [Tirta Gangga](/bestemmingen/amed) is het bekendste, en om acht uur 's ochtends heb je het bijna voor jezelf. Daarna rijd je naar Taman Ujung aan zee en naar Tenganan, een dorp van de Bali Aga, de oorspronkelijke bewoners van het eiland. Ze weven er een stof met een dubbele ikat-techniek die alleen hier en in India bestaat. ### Programma per stap - **06.30: vertrek uit Ubud** Vanuit Sidemen vertrek je later. - **08.00: Tirta Gangga** Het bekendste van de twee waterpaleizen. Om acht uur 's ochtends heb je het bijna voor jezelf. - **10.00: Taman Ujung** Het tweede waterpaleis, aan zee, waar bijna niemand komt. - **12.00: lunch** Met uitzicht op de rijstvelden. - **13.30: Tenganan** Een dorp van de Bali Aga, de oorspronkelijke bewoners van het eiland, met eigen tradities en weefkunst. - **16.00: terug bij je hotel** Dek Leonk rijdt je terug. ### Inbegrepen - Chauffeur - Auto - Brandstof - Parkeren - Water ### Niet inbegrepen - Entrees (Tirta Gangga ± IDR 90.000, de andere plekken ± IDR 50.000) - Lunch - Donatie in Tenganan ### Veelgestelde vragen **Gaan we ook naar de poort van Lempuyang?** Kan, maar we raden het af. Voor de bekende foto sta je vaak twee uur of langer in de rij. Wil je toch, dan vertrekken we om vier uur 's nachts. ## Rijstterrassen en bergmeren: een dag naar Jatiluwih, Beratan en Munduk URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/dagtour-jatiluwih-munduk Type: Dagtour. Duur: ± 10 uur. Gezelschap: 1 tot 6 personen. Start: Je hotel in Ubud of het zuiden. Prijs: ± € 60–85 per auto, rechtstreeks aan Dek Leonk. De beste rijstterrassen van Bali in Jatiluwih, de tempel aan het meer van Beratan en een waterval bij Munduk. Een dag op pad met je eigen chauffeur. ### Hoogtepunten - Een uur of twee wandelen door de rijstterrassen van Jatiluwih, werelderfgoed van UNESCO - De tempel Ulun Danu Beratan aan het meer - Lunch met uitzicht op het meer - Een waterval in de bergen bij Munduk De beste rijstterrassen van Bali liggen niet bij [Ubud](/bestemmingen/ubud), maar een uur verder in [Jatiluwih](/bestemmingen/jatiluwih). Ze horen bij het subak-systeem, de eeuwenoude manier waarop Balinese boeren het water verdelen, en staan op de UNESCO-lijst. Je wandelt er een uur of twee, rijdt door naar de tempel aan het meer van Beratan en eindigt bij een waterval in de bergen bij [Munduk](/bestemmingen/munduk). ### Programma per stap - **07.00: vertrek** Dek Leonk haalt je op bij je hotel in Ubud of het zuiden. - **08.30: wandelen in Jatiluwih** Een uur of twee door de rijstterrassen, die bij het subak-werelderfgoed van UNESCO horen. - **11.00: Ulun Danu Beratan** De tempel aan het meer van Beratan, die bij hoog water op het meer lijkt te drijven. - **12.30: lunch** Met uitzicht op het meer. - **14.00: waterval bij Munduk** In de bergen, waar het een paar graden koeler is dan aan de kust. - **17.30: terug bij je hotel** Dek Leonk rijdt je terug. ### Inbegrepen - Chauffeur - Auto - Brandstof - Parkeren - Water ### Niet inbegrepen - Entrees (Jatiluwih ± IDR 75.000, Beratan IDR 100.000 sinds juli 2026) - Lunch ### Veelgestelde vragen **Is dit te veel rijden voor één dag?** Je zit vier tot vijf uur in de auto. Liever rustiger? Blijf dan een nacht in Munduk; dat zetten we in je reisplan. ## Koken bij een Balinese familie: markt, keuken en samen eten URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/kookles-bali Type: Workshop. Duur: ± 5 uur, ochtend en lunch. Gezelschap: 2 tot 8 personen. Start: In een dorp bij Ubud of Sidemen. Prijs: Prijs op aanvraag, rechtstreeks aan de familie. Een ochtend koken bij een Balinese familie: eerst de markt, dan basa genep en gerechten als sate lilit en lawar maken, en samen met de familie aan tafel. ### Hoogtepunten - Met Dek Leonk over de markt: kemiri-noten, kurkuma, citroengras - Basa genep maken, de kruidenpasta onder bijna elk Balinees gerecht - Sate lilit en lawar koken in de keuken van een familie - Samen met de familie aan tafel Je begint 's ochtends op de markt, waar [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) uitlegt wat je ziet: kemiri-noten, kurkuma, citroengras, kleine sjalotjes. Daarna kook je in de keuken van een familie die hij kent. Je maakt basa genep, de kruidenpasta onder bijna elk [Balinees gerecht](/praktisch/eten-en-drinken), en daarmee een paar gerechten zoals sate lilit en lawar. Het eindigt aan tafel, met de familie. Vegetarisch, veganistisch of zonder zuivel kan; zeg het vooraf. ### Inbegrepen - Vervoer - Marktbezoek - Ingrediënten - Kookles - Lunch - Recepten om mee te nemen ## Melukat: een Balinese waterzegening bij een rustige bron URL: https://mybalitourguide.nl/reizen/waterzegening Type: Ervaring. Duur: ± 4 uur. Gezelschap: 1 tot 6 personen. Start: Je hotel in de omgeving van Ubud. Prijs: Prijs op aanvraag, rechtstreeks aan Dek Leonk. Melukat is een Balinees reinigingsritueel onder fonteinen met bronwater. Dek Leonk neemt je mee naar een rustige bron en legt vooraf alles uit. ### Hoogtepunten - Een kleinere bron zoals Pura Mengening, in plaats van de drukte bij Tirta Empul - Dek Leonk legt vooraf stap voor stap uit wat er gebeurt - Een ritueel dat Balinezen zelf doen bij een nieuwe fase in hun leven Melukat is een reinigingsritueel waarbij je onder een reeks fonteinen met bronwater gaat. Balinezen doen het bij een nieuwe fase in hun leven, of als ze het gevoel hebben dat ze het nodig hebben. Bij de bekende tempel Tirta Empul sta je er met honderden anderen. [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) neemt je mee naar een kleinere bron, zoals Pura Mengening, en legt vooraf stap voor stap uit wat er gebeurt: welke fontein je overslaat, wat je zegt en [wat je aantrekt](/praktisch/tempels-en-kleding). ### Goed om te weten Je krijgt een sarong en sjerp. Neem droge kleren mee. Vrouwen die ongesteld zijn, gaan volgens Balinese gewoonte niet de tempel in; dat kun je vooraf met Dek Leonk bespreken, zodat je een andere dag kiest. --- # Bestemmingen ## Ubud en omgeving URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/ubud Regio: Midden-Bali. Rijtijd: ± 1 tot 1,5 uur rijden vanaf het vliegveld. Beste tijd: Het hele jaar. Ubud is het culturele hart van Bali, en druk. Slaap net buiten het centrum tussen de rijstvelden en ga vroeg naar de bekende plekken. ### Hoogtepunten - Rijstvelden en wandelpaden rond de stad - De markt en het paleis - Legong- en Kecak-dans 's avonds - Kunstenaarsdorpen als Mas en Batuan - Yoga en goede koffie Ubud is het culturele hart van Bali. Het is ook druk geworden: het centrum staat overdag vol auto's, de Monkey Forest en de [schommels bij Tegallalang](/blog/instagram-bali) zijn een toeristenattractie op zich. Daarom slaap je met ons [net buiten het centrum, tussen de rijstvelden](/reizen/rustig-bali), en ga je vroeg naar de bekende plekken. 's Ochtends om zeven uur loop je over de Campuhan-rug met alleen een paar joggers. Op de markt zie je de offerbloemen voor de dag. 's Avonds zit je bij een dansvoorstelling in een tempelhof. ### Veelgestelde vragen **Moet ik naar Ubud?** Niet per se, maar het is een goede eerste plek: centraal, veel te doen en een uur van het vliegveld. ## Sidemen URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/sidemen Regio: Oost-Bali. Rijtijd: ± 2 uur vanaf het vliegveld, 1 uur vanaf Ubud. Beste tijd: Het hele jaar, het groenst van december tot maart. Sidemen is wat Ubud dertig jaar geleden was. Wandelen, weverijen en homestays tussen de rijstterrassen, aan de voet van de Agung in Oost-Bali. ### Hoogtepunten - Wandelen langs rijstterrassen met een gids uit het dorp - Weverijen van songket-stof - Uitzicht op de Agung - Homestays tussen de velden - Pura Besakih en het uitzichtpunt Bukit Jambul in de buurt - Raften op de rivier Telaga Waja Sidemen is wat [Ubud](/bestemmingen/ubud) dertig jaar geleden was. Een vallei met rijstterrassen, een rivier en dorpen waar het draait om de oogst en de tempelkalender. Een paar homestays en kleine hotels, verder niets. Je wandelt hier, je eet in een [warung](/praktisch/eten-en-drinken) en je kijkt uit op de Agung, de heilige vulkaan van Bali. [Twee nachten](/reizen/rustig-bali) is ideaal. ### Wat doe je in Sidemen? - **Wandelen:** tussen de velden lopen smalle paden langs de irrigatiekanalen. Met een gids uit het dorp loop je een ochtend door de terrassen, langs kleine tempels en boeren aan het werk. Hij weet welke paden begaanbaar zijn en legt uit hoe de subak werkt, de eeuwenoude manier waarop de boeren het water verdelen. Ga vroeg: dan is het nog koel en is de Agung vaak nog vrij van wolken. - **Weven:** Sidemen is een weversdorp. Vrouwen weven er op houten getouwen endek, een ikatstof voor elke dag, en songket, met gouden of zilveren draad, voor bruiloften, tandvijlceremonies en andere grote momenten. In de kleine weverijen kijk je hoe het gaat en kun je stof kopen. Een stuk endek kost al snel een paar honderdduizend roepia; songket is duurder, omdat er veel meer werk in zit. - **Bukit Jambul:** een uitzichtpunt op de weg van Klungkung naar Besakih, over rijstterrassen en groene dalen. Bij helder weer kijk je tot aan zee en Nusa Penida. Een goede stop op weg naar of van Besakih. - **Pura Besakih:** de moedertempel van Bali, het grootste tempelcomplex van het eiland, op de flank van de Agung. Het is een klein uur rijden en overdag druk. Ga vroeg en lees eerst [wat je aantrekt in een tempel](/praktisch/tempels-en-kleding). - **Raften op de Telaga Waja:** de tochten beginnen bij Muncan, een paar kilometer verderop, en eindigen in de buurt van Sidemen. Je zit twee tot drie uur op het water, over zo'n 17 kilometer. - **Koken:** bij een familie in het dorp [leer je Balinees koken](/reizen/kookles-bali), te beginnen op de markt. ### Hoe lang blijf je en hoe past het in je route? Twee nachten is genoeg voor een wandeling, een weverij en een uitstapje naar Besakih of Bukit Jambul. Zoek je vooral rust, blijf dan drie. In de reis [Rustig Bali](/reizen/rustig-bali) ligt Sidemen tussen Ubud en [Amed](/bestemmingen/amed): na de drukte van Ubud kom je hier tot rust, daarna ga je naar de kust. De [dagtour door Oost-Bali](/reizen/dagtour-oost-bali), langs Tirta Gangga, Taman Ujung en Tenganan, kan ook vanuit Sidemen beginnen. Ook in [Bali met kinderen](/reizen/bali-met-kinderen) slaap je hier twee nachten. ### Hoe kom je er? Vanaf het vliegveld rijd je er in ongeveer twee uur heen, vanuit Ubud in een uur. Naar Amed is het anderhalf tot twee uur, met het waterpaleis Tirta Gangga onderweg. Openbaar vervoer naar de vallei is er nauwelijks en de wegen zijn smal en bochtig. De meeste reizigers komen met een [eigen chauffeur](/prive-chauffeur-bali). Dek Leonk komt zelf uit [Karangasem](/bestemmingen/karangasem), het regentschap waar Sidemen in ligt. ### Wanneer ga je? Sidemen kan het hele jaar. Het groenst is de vallei van december tot maart, in het [regenseizoen](/praktisch/beste-reistijd). Dan valt er meestal 's middags een stevige bui en zijn de paden modderig. Van april tot oktober is het droger en zie je de Agung vaker. Die zie je het best vroeg in de ochtend; later op de dag trekken er vaak wolken voor. ### Wat kost het? Een homestay of klein hotel kost rond € 25–80 per nacht voor twee (2026), een villa met zwembad rond € 80–200. Daar komen de gids voor de wandeling en de entree van Besakih bij. Rafting kost rond IDR 300.000–600.000 per persoon, afhankelijk van lunch en vervoer. Een chauffeur kost vanaf ongeveer € 45 per dag. Hoe dat optelt voor een hele reis, lees je in [Wat kost een reis naar Bali?](/blog/wat-kost-een-reis-naar-bali) ### Veelgestelde vragen **Is er in Sidemen iets te doen?** Weinig, en dat is het punt. Wandelen, lezen, een kookles, een weverij. Wil je veel actie, blijf dan één nacht. **Hoeveel nachten blijf je in Sidemen?** Twee nachten is genoeg voor een wandeling, een weverij en een uitstapje naar Besakih of Bukit Jambul. Zoek je vooral rust, blijf dan drie. **Kun je vanuit Sidemen naar Pura Besakih?** Ja, het is een klein uur rijden. Ga vroeg, voor de bussen uit het zuiden er zijn. Buitenlanders betalen rond IDR 150.000 per persoon (tarief sinds 2024), met pendelbusje, sarong en een gids uit het dorp. **Kun je in Sidemen raften?** Ja, op de Telaga Waja. De tochten beginnen bij Muncan en eindigen in de buurt van Sidemen: rond 17 kilometer en twee tot drie uur op het water. ## Amed en Tirta Gangga URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/amed Regio: Oost-Bali. Rijtijd: ± 2,5 tot 3 uur vanaf het vliegveld. Beste tijd: April tot november het beste voor snorkelen. Vissersdorpen aan de oostkust, snorkelen vanaf de kant tussen koralen en schildpadden en het wrak van Tulamben. Met Tirta Gangga onderweg. ### Hoogtepunten - Snorkelen en duiken vanaf het strand - Het scheepswrak van de USAT Liberty bij Tulamben - Jukung-vissersboten bij zonsopgang - Het waterpaleis Tirta Gangga - Het Japanse wrak bij Banyuning, vlak voor het strand Amed is geen dorp maar een rij vissersdorpen langs vijftien kilometer kust, met de Agung erachter. Zwart vulkanisch zand, helder water. Je snorkelt vanaf de kant tussen koralen en schildpadden. Iets noordelijker ligt bij Tulamben een Amerikaans vrachtschip uit de Tweede Wereldoorlog op een paar meter diepte. Onderweg ligt [Tirta Gangga](/reizen/dagtour-oost-bali), het waterpaleis van de laatste koning van [Karangasem](/bestemmingen/karangasem). ### Waar snorkel je in Amed? Je hebt geen boot nodig. Bij de meeste dorpen loop je het water in en zwem je zo naar het rif. Snorkelspullen huur je bij de warungs aan het strand, voor rond IDR 50.000–100.000 per dag (2026). Neem waterschoenen mee, want de stranden liggen vol gladde keien. - **Jemeluk:** een beschutte baai met koraal vlak onder de kant, en een paar meter uit de kust een klein tempeltje onder water. Boven de baai ligt een uitzichtpunt over de kust en de Agung. - **Lipah:** een paar kilometer zuidelijker, rustig en geschikt als je net begint met snorkelen. - **Het Japanse wrak bij Banyuning:** een schip van zo'n twintig meter, vlak voor het strand, tussen twee en twaalf meter diep en begroeid met koraal. Wat voor schip het precies was, weet niemand zeker. - **Verder uit de kust:** bij Bunutan en Selang kan het flink stromen. Daar ga je liever met een jukung, een smalle vissersboot met drijvers aan weerszijden. Het water is het helderst in het droge seizoen, en 's ochtends, voordat de wind opsteekt. ### Het wrak van de USAT Liberty bij Tulamben Twintig minuten tot een half uur rijden naar het noorden ligt bij Tulamben de USAT Liberty, een Amerikaans vrachtschip van 125 meter. Een Japanse onderzeeër torpedeerde het in januari 1942. Het schip werd bij Tulamben op het strand gezet, en toen de Agung in 1963 uitbarstte, gleed het de zee in. Nu ligt het zo'n veertig meter uit de kust, van vijf tot dertig meter diep. Duikers zien het hele schip, met een snorkel zie je het ondiepste deel. In Tulamben en Amed zitten duikscholen, ook voor wie wil leren duiken. ### Wat doe je nog meer? - **Mee met de vissers:** bij zonsopgang varen de vissers uit met hun jukung. Je kunt een keer mee de zee op. - **Zout maken op de oude manier:** in Purwakerthi, bij Amed, maakt een kleine groep boeren nog zout zoals vroeger. Ze filteren zeewater door bamboe en laten het drogen in uitgeholde stammen van kokospalmen. Dat gebeurt alleen in het droge seizoen. Garam Amed heeft sinds 2015 een beschermde herkomstnaam. - **Tirta Gangga:** het waterpaleis ligt onderweg. Om acht uur 's ochtends heb je het bijna voor jezelf. Buitenlanders betalen rond IDR 90.000 per persoon (2026). - **Lempuyang:** de bekende tempelpoort ligt ook in de buurt. Lees eerst [wat je daar kunt verwachten](/blog/instagram-bali). ### Hoe lang blijf je en hoe kom je er? Twee tot drie nachten. Vanaf het vliegveld is het tweeënhalf tot drie uur rijden, vanuit [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) anderhalf tot twee uur. In [Rustig Bali](/reizen/rustig-bali) kom je uit Sidemen en rijd je daarna over de noordkust naar [Munduk](/bestemmingen/munduk): drie tot vier uur, met een waterval onderweg. In [Bali met kinderen](/reizen/bali-met-kinderen) blijf je vier dagen, want de zee is hier meestal rustig. Er rijdt nauwelijks openbaar vervoer langs de kust; de meeste reizigers komen met een [eigen chauffeur](/prive-chauffeur-bali). ### Wanneer ga je? Van april tot november is de zee het helderst. In het regenseizoen spoelt er na zware buien modder de zee in en kan het zicht onder water flink teruglopen. Snorkelen kan dan nog steeds, het liefst 's ochtends. De oostkust is een van de drogere delen van Bali, met heuvels vol lontarpalmen. Meer per maand lees je in [Beste reistijd](/praktisch/beste-reistijd). ### Wat kost het? Een homestay of klein hotel aan het water kost rond € 25–80 per nacht voor twee (2026), een villa met zwembad rond € 80–200. Snorkelspullen huur je voor een paar euro per dag, en bij de meeste stranden betaal je een paar duizend roepia voor parkeren. Duiken bij de Liberty kost meer; de duikscholen in Amed en Tulamben noemen hun prijzen vooraf. ### Veelgestelde vragen **Is het strand in Amed mooi?** Mooi op zijn eigen manier: zwart, met keien en vissersboten. Zoek je wit zand, combineer het dan met Nusa Lembongan of de Gili's. **Heb ik een boot nodig om te snorkelen?** Nee. Bij Jemeluk, Lipah en het Japanse wrak bij Banyuning zwem je vanaf het strand naar het rif. Neem waterschoenen mee: de stranden liggen vol keien. **Moet ik kunnen duiken om het wrak bij Tulamben te zien?** Niet per se. Het schip ligt zo'n veertig meter uit de kust, het ondiepste deel op een meter of vijf. Met een snorkel zie je de bovenkant; duikers zien het hele schip. **Hoeveel nachten blijf je in Amed?** Twee tot drie. Dan heb je tijd om te snorkelen, een ochtend naar Tulamben te gaan en een dag niets te doen. ## Munduk en de bergmeren URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/munduk Regio: Bergen in het noorden. Rijtijd: ± 2,5 tot 3 uur vanaf het vliegveld. Beste tijd: Droog seizoen het fijnst. Munduk ligt op ruim 800 meter hoogte en is koeler dan de kust. Je wandelt langs plantages naar watervallen, met drie kratermeren vlakbij. ### Hoogtepunten - Watervallen bereikbaar via wandelpaden - Koffie-, kruidnagel- en cacaoplantages - De tempel Ulun Danu Beratan aan het meer - De tweelingmeren Buyan en Tamblingan - Met een houten kano over het meer van Tamblingan Munduk ligt op ruim 800 meter hoogte en is een paar graden koeler dan de kust. Het dorp hangt tegen een berghelling, met plantages en watervallen in de dalen eronder. Je [wandelt hier een halve dag](/reizen/noord-en-west-bali) en ziet onderweg drie watervallen. Vlakbij liggen drie kratermeren; aan het Beratan-meer staat [Ulun Danu Beratan](/reizen/dagtour-jatiluwih-munduk), de tempel die bij hoog water op het meer lijkt te drijven. ### Welke watervallen zie je bij Munduk? Rond het dorp storten een paar watervallen in de dalen. Ze zijn met elkaar verbonden door paden langs koffie-, kruidnagel- en cacaoplantages. Bij elke waterval betaal je een kleine entree, meestal IDR 20.000–50.000 per persoon (2026), contant. - **Munduk-waterval (Red Coral):** de bekendste, zo'n twintig minuten lopen over een redelijk vlak pad. - **Labuan Kebo en Melanting:** twee watervallen in hetzelfde dal. Naar Melanting daal je zo'n vijfhonderd steile treden af, en die moet je ook weer op. Alleen als je goed ter been bent. - **Golden Valley:** dicht bij de weg en in een paar minuten te bereiken. Je geeft een kleine donatie. - **Banyumala:** een brede dubbele waterval bij Wanagiri, tussen Munduk en het Buyan-meer, met een poel waarin je kunt zwemmen. Een kwartier tot twintig minuten lopen, grotendeels over trappen. Alles bij elkaar is het een halve tot hele dag wandelen. Na regen zijn de paden en trappen glad, dus draag schoenen met profiel. ### De drie meren Munduk ligt aan de rand van een oude vulkaankrater met drie meren. - **Tamblingan:** het kleinste en stilste meer. Een pad door het bos loopt langs oude tempels aan de oever, en gidsen uit de dorpen eromheen nemen je mee in een houten kano. Reken voor wandeling, kano en entree op rond € 15–30 per persoon (2026). - **Buyan:** het meer ernaast. Vanaf de weg over de bergrug tussen Buyan en Tamblingan kijk je op beide meren neer. Een paar kilometer verderop, bij Pancasari, staat de [Handara-poort](/blog/instagram-bali), bekend van Instagram. - **Beratan:** met de tempel Ulun Danu Beratan, het drukste van de drie. Ga vroeg, zoals in de reis [Noord- en West-Bali](/reizen/noord-en-west-bali). Buitenlanders betalen sinds 1 juli 2026 IDR 100.000 per persoon. Vanuit Munduk is het een half uur tot drie kwartier rijden. ### Hoe lang blijf je en hoe past het in je route? Twee tot drie nachten. In [Rustig Bali](/reizen/rustig-bali) kom je uit [Amed](/bestemmingen/amed) over de noordkust, met een stop bij de waterval van Sekumpul. In [Noord- en West-Bali](/reizen/noord-en-west-bali) ligt Munduk tussen [Jatiluwih](/bestemmingen/jatiluwih) en [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran). Heb je weinig tijd, dan zie je in [één dag](/reizen/dagtour-jatiluwih-munduk) Jatiluwih, Beratan en een waterval, maar dan zit je vier tot vijf uur in de auto. ### Hoe kom je er? Vanaf het vliegveld is het tweeënhalf tot drie uur rijden, vanuit [Ubud](/bestemmingen/ubud) twee tot tweeënhalf uur, via het Beratan-meer. Vanuit [Lovina](/bestemmingen/lovina) aan de noordkust ben je er in ruim een uur, naar Pemuteran is het twee uur. De laatste kilometers zijn smalle bergwegen met veel bochten. Met een [eigen chauffeur](/prive-chauffeur-bali) stop je onderweg waar je wilt. ### Wanneer ga je? Het fijnst in het droge seizoen, van april tot oktober: de paden zijn dan droog en de meren vaak helder. In de bergen valt meer regen dan aan de kust. Van november tot maart hangen er vaak wolken en mist, en zijn de paden modderig en glad; de watervallen hebben dan wel meer water. Overdag is het rond de 22 graden, 's nachts soms 16. Zie ook [Beste reistijd](/praktisch/beste-reistijd). ### Wat kost het? Een homestay of klein hotel kost rond € 25–80 per nacht voor twee (2026), vaak met uitzicht over het dal. Een villa met zwembad kost rond € 80–200. Daarbij komen de entrees van de watervallen en van Ulun Danu Beratan, en eventueel een gids voor de wandeling. Een chauffeur kost vanaf ongeveer € 45 per dag. ### Veelgestelde vragen **Hoe koud is het in Munduk?** Overdag rond de 22 graden, 's nachts soms 16. Neem een trui en een regenjas mee. **Heb ik een gids nodig voor de watervallen?** Niet per se: de paden zijn deels bewegwijzerd. Met een gids uit het dorp vind je makkelijker de weg tussen de watervallen en hoor je meer over de plantages onderweg. **Hoeveel nachten blijf je in Munduk?** Twee tot drie. Eén nacht is kort: de ochtenden zijn hier het helderst, en die wil je niet in de auto doorbrengen. **Kun je in Munduk zwemmen?** Bij een paar watervallen, zoals Banyumala, kun je onderaan het water in. Het is wel koud. ## Jatiluwih URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/jatiluwih Regio: Midden-Bali, aan de voet van de Batukaru. Rijtijd: ± 2 uur vanaf het vliegveld. Beste tijd: Het mooist vlak voor de oogst (de terrassen zijn dan geel) of na het planten (spiegelend water). Jatiluwih is het grootste aaneengesloten rijstterrassengebied van Bali en UNESCO-werelderfgoed, met wandelpaden waar je bijna niemand tegenkomt. ### Hoogtepunten - Het grootste aaneengesloten rijstterrassengebied van Bali - Onderdeel van het subak-werelderfgoed van UNESCO - Gemarkeerde wandelpaden van één tot vier uur - Een paar honderd meter van het uitzichtpunt ben je alleen Jatiluwih is het grootste aaneengesloten rijstterrassengebied van Bali en hoort bij het subak-werelderfgoed van UNESCO. Subak is het systeem van kanalen en waterverdeling dat Balinese boeren sinds de negende eeuw gebruiken, georganiseerd vanuit de [watertempels](/praktisch/tempels-en-kleding). Er lopen [gemarkeerde wandelpaden](/reizen/dagtour-jatiluwih-munduk) van één tot vier uur. Overdag komen er bussen, maar die blijven bij het uitzichtpunt. Een paar honderd meter verder ben je alleen. ## Pemuteran en Menjangan URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/pemuteran Regio: Noordwest-Bali. Rijtijd: ± 4 uur vanaf het vliegveld. Beste tijd: Het hele jaar, het helderste water van april tot november. Pemuteran is een klein dorp aan een baai in Noordwest-Bali. Vanaf hier snorkel je bij Menjangan, tussen schildpadden en steile koraalwanden. ### Hoogtepunten - Snorkelen bij Menjangan, een onbewoond eiland in het West-Bali Nationaal Park - Koraalwanden die steil de diepte in gaan - Een koraalherstelproject dat je vanaf het strand ziet - Schildpadden en scholen vis Pemuteran is een klein dorp aan een baai, tegen het West-Bali Nationaal Park. Het dorp werkt al decennia aan [koraalherstel](/praktisch/respectvol-reizen), met een project waarvan je de onderwaterstructuren gewoon vanaf het strand ziet. Vanuit de haven van Labuhan Lalang, twintig minuten rijden, vaar je naar [Menjangan](/reizen/noord-en-west-bali) – een onbewoond eiland in het park met koraalwanden die steil de diepte in gaan. Je snorkelt er tussen schildpadden en scholen vis. ## Sanur URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/sanur Regio: Zuid-Bali. Rijtijd: ± 30 minuten vanaf het vliegveld. Beste tijd: Het hele jaar. Sanur is de rustigste plek aan de zuidkust: kalm water achter het rif, een lang strandpad en een half uur van het vliegveld. Fijn met kinderen. ### Hoogtepunten - Kalm water achter het rif - Kilometers fiets- en wandelpad langs het strand - Een goede plek om aan te komen of af te sluiten, zeker met kinderen - De boten naar Nusa Lembongan Sanur is de rustigste plek aan de zuidkust. Een rif voor de kust houdt de golven tegen, dus het water ligt er kalm. Langs het strand loopt een fiets- en wandelpad van kilometers. Een goede plek om [aan te komen](/vliegveldtransfer-bali), [zeker met kinderen](/reizen/bali-met-kinderen), of om je reis af te sluiten. Vanuit Sanur vertrekken ook de boten naar [Nusa Lembongan](/bestemmingen/nusa-lembongan). ## Nusa Lembongan URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/nusa-lembongan Regio: Eiland voor de zuidoostkust. Rijtijd: ± 30 minuten met de snelle boot vanuit Sanur. Beste tijd: Het hele jaar. Nusa Lembongan is het kleinere, rustigere zusje van Nusa Penida. Snorkelen met manta's en de gele brug naar Ceningan, een half uur varen vanuit Sanur. ### Hoogtepunten - Snorkelen met manta's - Over de gele brug naar Nusa Ceningan - De golven bij Devil's Tear - Per scooter of golfkarretje over het eiland Lembongan is de kleinere, rustigere zus van Nusa Penida. Je rijdt er rond op een [scooter](/scooter-bali) of een golfkarretje. Je snorkelt met manta's, loopt over de gele brug naar Nusa Ceningan en kijkt naar de golven bij Devil's Tear. Penida, met de [beroemde kliffen](/blog/instagram-bali), kun je in één dag doen. Reken daar wel op slechte wegen en drukte bij de uitzichtpunten. ## Het zuiden: Canggu, Seminyak en Uluwatu URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/zuid-bali Regio: Zuid-Bali. Rijtijd: 30 minuten tot 1,5 uur vanaf het vliegveld, afhankelijk van de file. Beste tijd: Het hele jaar, droog van april tot en met oktober. Canggu, Seminyak en Uluwatu: strandclubs, surfstranden, kliffen en veel verkeer. Prima voor een paar dagen, maar niet voor je hele reis. ### Hoogtepunten - Kliffen en surfstranden bij Uluwatu - De Kecak-dans bij de tempel van Uluwatu bij zonsondergang - Strandclubs en koffiebars in Canggu en Seminyak - Een paar dagen surfen, uitgaan of aan het strand liggen We zijn eerlijk: dit deel van Bali is druk. Canggu en Seminyak zijn strandclubs, koffiebars en [verkeer](/praktisch/vervoer). Uluwatu heeft prachtige kliffen en surfstranden, maar ook steeds meer bouw. Wil je een paar dagen surfen, uitgaan of aan het strand liggen, dan kan dat prima en [zetten we het in je reis](/persoonlijk-reisplan). We raden alleen af om [hier je hele reis te blijven](/blog/bali-meer-dan-het-zuiden). De Kecak-dans bij de tempel van Uluwatu bij zonsondergang is wel de moeite, als je de drukte voor lief neemt. ## Karangasem en de oostpunt URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/karangasem Regio: Oost-Bali. Rijtijd: ± 2,5 tot 3 uur vanaf het vliegveld. Beste tijd: Het hele jaar, het helderst van april tot oktober. Karangasem, het oostelijkste deel van Bali: de Agung, waterpaleizen, het dorp Tenganan en dorpen waar het leven om de tempel en de oogst draait. ### Hoogtepunten - Dorpen waar het leven om de tempel en de oogst draait - De Agung, de heilige berg van Bali - Tenganan, het dorp van de Bali Aga - De waterpaleizen Tirta Gangga en Taman Ujung - Het ruige schiereiland bij Seraya - De geboortestreek van Dek Leonk Karangasem is het oostelijkste regentschap van Bali en het deel waar [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) geboren is. Het was ooit een eigen koninkrijk, en dat zie je nog: paleizen, waterpaleizen en tempels die al eeuwen bij dezelfde families horen. De Agung, met ruim 3.000 meter de hoogste en heiligste berg van het eiland, domineert het landschap. In de dorpen draait alles om de tempelkalender, en bijna altijd is er ergens een ceremonie. Toeristen komen hier vooral voor een [dagje Tirta Gangga](/reizen/dagtour-oost-bali) of de [poort van Lempuyang](/blog/instagram-bali). Wie blijft slapen, ziet een ander Bali: droge heuvels met lontarpalmen, vissers die bij zonsopgang met hun jukung uitvaren, markten waar je de enige buitenlander bent. Dek Leonk kent de weggetjes en de mensen, en als het uitkomt laat hij je zijn geboortedorp zien. ### Hoe je het combineert Karangasem ligt tussen [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) en [Amed](/bestemmingen/amed) in. Twee of drie nachten in Sidemen of Amed zijn een goede uitvalsbasis. ### Veelgestelde vragen **Is Oost-Bali niet te ver weg?** Van het vliegveld is het tweeënhalf tot drie uur rijden. Daarom raden we aan om er een paar nachten te blijven, in plaats van er op een dagtrip doorheen te jagen. ## Lovina en de noordkust URL: https://mybalitourguide.nl/bestemmingen/lovina Regio: Noord-Bali. Rijtijd: ± 3 uur vanaf het vliegveld, 1 uur vanaf Munduk. Beste tijd: Het hele jaar, het droogst van april tot oktober. De noordkust van Bali is droger en rustiger: zwarte stranden bij Lovina, warmwaterbronnen, watervallen en Singaraja, de oude hoofdstad van Bali. ### Hoogtepunten - Zwarte stranden en kalme zee - De warmwaterbronnen van Banjar - Het boeddhistische klooster Brahmavihara-Arama - De watervallen van Sekumpul en Gitgit - Singaraja, de oude hoofdstad uit de Nederlandse tijd De noordkust is de kant van Bali waar je na [Munduk](/bestemmingen/munduk) naar beneden rijdt en ineens een heel ander eiland ziet: droger, rustiger, met wijngaarden en kustdorpen. Lovina was in de jaren tachtig een populaire plek voor rugzakreizigers en is daarna wat in de vergetelheid geraakt. Dat is goed nieuws: het is er ontspannen, betaalbaar en zonder drukte. In Singaraja, de oude havenstad, zie je nog gebouwen uit de koloniale tijd; tot eind jaren vijftig was dit de hoofdstad van Bali. Even landinwaarts liggen de warmwaterbronnen van Banjar, stenen baden met drakenkoppen, en het enige grote boeddhistische klooster van het eiland. De bekende dolfijnentochten bij zonsopgang [raden we niet aan](/praktisch/respectvol-reizen): de boten jagen de dieren met tientallen tegelijk na. Liever een rustige ochtend op het strand of een snorkeltocht. ### Hoe je het combineert Lovina past goed tussen Munduk en [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran), of als rustige stop op weg van [Amed](/bestemmingen/amed) naar het westen. --- # Praktische gidsen ## Beste reistijd voor Bali, per maand URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/beste-reistijd Bijgewerkt: 2026-11-03 Regen, temperatuur, drukte en feestdagen per maand, met Nyepi en Galungan in 2027. Wanneer je het beste naar Bali gaat, ook naar het oosten en de bergen. ### In het kort - Droog seizoen: april tot en met oktober. Regenseizoen: november tot en met maart. - Het drukst is het in juli, augustus en rond kerst en oud en nieuw. - De fijnste maanden zijn mei, juni en september: droog, groen en rustiger. - Op Nyepi, het Balinese nieuwjaar, ligt het hele eiland 24 uur stil. In 2027 valt Nyepi op maandag 8 maart. Bali ligt net onder de evenaar. Aan de kust is het het hele jaar 27 tot 32 graden, in de bergen een stuk koeler. Wat verandert is de regen. In het droge seizoen schijnt bijna elke dag de zon. In het regenseizoen valt er meestal een stevige bui aan het eind van de middag, en daarna is het weer droog. De rijstvelden zijn dan op hun groenst en de populaire plekken rustiger. Alleen in januari en februari kan het dagen achter elkaar grijs zijn. ### Bali per maand in 2027 | Maand | Regen | Kust, nacht en dag | Drukte | Let op | |---|---|---|---|---| | Januari | Veel: ± 390 mm, 19 regendagen | 25 tot 31 °C | Rustig na de eerste week | Galungan 13 januari, Kuningan 23 januari. Australische zomervakantie tot eind januari. | | Februari | Veel: ± 300 mm, 17 regendagen | 25 tot 31 °C | Rustig | Chinees nieuwjaar 6 februari. Krokusvakantie België 8 tot 14 februari, voorjaarsvakantie Nederland 13 tot 28 februari. | | Maart | Minder: ± 215 mm, 13 regendagen | 25 tot 31 °C | Rustig, behalve rond Nyepi | Nyepi maandag 8 maart: het eiland ligt 24 uur stil. Idul Fitri 10 en 11 maart. Paasvakantie België vanaf 29 maart. | | April | Wisselend: ± 115 mm, 9 regendagen | 25 tot 31 °C | Gemiddeld | Paasvakantie België tot 11 april, Australische herfstvakantie. Meivakantie Nederland vanaf 24 april. | | Mei | Droog: ± 75 mm, 6 regendagen | 25 tot 30 °C | Rustig | Meivakantie Nederland tot 2 mei. Alles is nog groen van het regenseizoen. | | Juni | Droog: ± 50 mm, 5 regendagen | 25 tot 30 °C | Rustig, eind juni drukker | Eind juni begint de Australische wintervakantie. | | Juli | Droog: ± 30 mm, 3 regendagen | 24 tot 29 °C | Druk | Zomervakantie België vanaf 1 juli, Nederland vanaf 10 juli. Koele nachten in de bergen. | | Augustus | Droogst: ± 15 mm, 2 regendagen | 24 tot 29 °C | Drukst | Galungan 11 augustus, Kuningan 21 augustus. Onafhankelijkheidsdag 17 augustus. | | September | Droog: ± 40 mm, 3 regendagen | 24 tot 30 °C | Rustiger | Zuid-Nederland heeft vakantie tot 5 september. Eind september Australische voorjaarsvakantie. | | Oktober | Droog: ± 70 mm, 5 regendagen | 25 tot 31 °C | Gemiddeld | Warm en vochtig. Herfstvakantie Nederland 16 tot 31 oktober. | | November | Eerste buien: ± 150 mm, 10 regendagen | 25 tot 32 °C | Rustig | Herfstvakantie België 1 tot 7 november. | | December | Veel: ± 300 mm, 16 regendagen | 25 tot 31 °C | Rustig tot half december, daarna heel druk | Kerstvakantie Nederland vanaf 25 december, België vanaf 27 december. Boek ruim op tijd. | Regen en temperatuur zijn gemiddelden over 1991 tot 2020, gemeten bij het vliegveld in het zuiden. Australiërs vormen de grootste groep buitenlandse bezoekers van Bali, dus hun schoolvakanties merk je, vooral in het zuiden. De data van de Nederlandse vakanties zijn het advies van de Rijksoverheid; je eigen school kan afwijken. ### Hoe is het weer in het oosten, noorden en de bergen? De tabel geldt voor het zuiden. Elders op het eiland is het weer anders: - **Het noorden** ([Lovina](/bestemmingen/lovina), [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran)) is droger dan het zuiden. In Singaraja valt per jaar zo'n 1.400 mm regen, tegen ruim 1.700 mm bij het vliegveld. Van juni tot en met oktober valt er bijna niets. - **Het oosten** ligt in de luwte van de Agung en is ook droger dan het zuiden, vooral aan de kust bij [Amed](/bestemmingen/amed). [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) ligt hoger, in een groen dal tussen de rijstvelden. - **De bergen** ([Munduk](/bestemmingen/munduk), Bedugul, [Jatiluwih](/bestemmingen/jatiluwih), Kintamani) zijn koeler en natter. In Munduk is het overdag rond de 22 tot 25 graden en 's nachts soms 16 of lager. Er hangt vaak mist of bewolking, en in het regenseizoen kan het er dagen achter elkaar regenen. Neem een trui mee. In het regenseizoen zijn het noorden en oosten dus een goede keus. In het droge seizoen zijn de bergen op hun mooist. ### Nyepi Op de dag van stilte mag niemand de straat op, ook toeristen niet. Het vliegveld is dicht, er brandt geen licht en soms ligt het internet eruit. Je blijft in je hotel. De avond ervoor trekken de ogoh-ogoh-optochten door de dorpen: enorme papier-machéreuzen die de boze geesten verjagen. Dat is een van de mooiste avonden van het jaar om op Bali te zijn. Plan geen vlucht op [Nyepi](/blog/nyepi-2027). In 2027 valt Idul Fitri, het einde van de ramadan, twee dagen na Nyepi, op 10 en 11 maart. Veel Indonesiërs hebben die week vrij en reizen naar familie. Vliegvelden, veerboten en wegen zijn dan druk. ### Ceremonies Op Bali is bijna altijd ergens een tempelfeest. Galungan, het grootste feest, valt elke 210 dagen volgens de Balinese kalender; de straten staan dan vol penjor, versierde bamboestokken. In 2027 valt Galungan op woensdag 13 januari en woensdag 11 augustus. Tien dagen later sluit Kuningan het feest af, op 23 januari en 21 augustus. Rond die dagen zijn veel Balinezen met hun familie en de tempel bezig. [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) weet wat er op jouw reisdata gebeurt en of je erbij kunt zijn. ## Is Bali veilig? Verkeer, zee, rabiës en meer URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/veiligheid Bijgewerkt: 2026-11-03 Bali is veilig, maar let op het verkeer, de stroming en apen. Wat je moet weten voor je gaat. ### In het kort - Bali is een veilige bestemming. Geweld tegen toeristen is zeldzaam. - De grootste risico's zijn het verkeer, de zon, de stroming in zee en maagklachten. - Rabiës komt voor op Bali. Blijf uit de buurt van loslopende honden en apen. - Alarmnummer: 112. De meeste ongelukken op Bali hebben met scooters te maken: toeristen zonder rijervaring, zonder helm, in druk verkeer. Daarom rijdt bij ons [Dek Leonk](/prive-chauffeur-bali) of regelen we een scooter alleen als je de juiste papieren hebt (zie [Scooter regelen](/scooter-bali)). In zee is de stroming aan de zuid- en westkust sterk; zwem bij rode vlaggen niet, en alleen waar badmeesters zijn. In [Amed](/bestemmingen/amed), [Sanur](/bestemmingen/sanur) en [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran) is de zee rustig. Kleine diefstal komt voor, vooral in de drukke delen van het zuiden: een telefoon die van een scooter wordt gegrist, een tas op het strand. Op het platteland is dat zeldzaam. Laat je paspoort in de kluis van je hotel en neem een kopie mee. Apen in Ubud en Uluwatu pakken alles wat los zit, inclusief zonnebrillen. Word je gebeten of gekrabd door een hond of aap, ga dan dezelfde dag naar een kliniek voor een rabiësvaccinatie. Overleg voor vertrek met de GGD of je je laat vaccineren. Op Bali zijn actieve vulkanen, de Agung en de Batur. Bij verhoogde activiteit sluit de overheid het gebied eromheen af en kan het vliegveld tijdelijk dicht. Check het reisadvies van het ministerie van Buitenlandse Zaken voor je vertrekt. ## Alleen reizen op Bali als vrouw: veiligheid, vervoer en verblijf URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/alleen-reizen-als-vrouw Bijgewerkt: 2026-11-03 Is Bali veilig als je als vrouw alleen reist? Ja, met een paar gewoontes. Over vervoer, drankjes, 's avonds, kleding, homestays en het rustige oosten en noorden. ### In het kort - Bali is een veilige bestemming, ook als je als vrouw alleen reist. Het grootste risico is het verkeer, vooral op een scooter. - Neem geen drankjes aan van vreemden, houd je glas in het oog en drink geen arak waarvan je niet weet waar hij vandaan komt. - Weet bij wie je instapt: een eigen chauffeur, of een auto via Grab of Gojek waarvan je de rit deelt. - In het oosten en noorden zijn weinig toeristen. Bedekte schouders en knieën zijn daar prettig, en je krijgt meer vragen uit nieuwsgierigheid. Ja, je kunt als vrouw prima alleen door Bali reizen. Geweld tegen toeristen is zeldzaam, Balinezen zijn gewend aan reizigers, en de grootste risico's zijn dezelfde als voor iedereen: het verkeer, de zon, de zee en je maag. Met een paar gewoontes, en iemand die je kunt bellen, reis je er ontspannen. Ik reis zelf meestal alleen, en begin 2027 ga ik drie maanden door Sri Lanka, Vietnam, Borneo en Bali. Ik weet dus hoe het voelt om in je eentje aan te komen in een land dat je nog niet kent. Je wilt weten bij wie je in de auto stapt, waar je slaapt en dat er iemand is die je kunt bellen als het even tegenzit. Daar gaat deze gids over. Het algemene verhaal over verkeer, zee en rabiës staat bij [Is Bali veilig?](/praktisch/veiligheid). ### Drankjes en uitgaan De Britse overheid meldt drankjes waar iets in is gedaan op Bali, Lombok en de Gili-eilanden, soms gevolgd door aanranding. De Nederlandse overheid waarschuwt dat drogeren meestal in een bar of taxi gebeurt, en dat je daarna kunt worden beroofd. Neem geen drankjes, eten of sigaretten aan van vreemden, kijk toe als je drankje gemaakt wordt en laat je glas niet alleen staan. Ga niet mee naar de hotelkamer van iemand die je net kent. Een tweede risico is methanol in sterke drank, vooral in arak, de lokale rijst- of palmdrank. Je proeft of ruikt het niet. Drink sterke drank alleen in goede restaurants en hotels, of neem een biertje. Word je na het drinken misselijk, duizelig of ga je wazig zien, ga dan meteen naar een kliniek. Meer staat bij [Eten en drinken](/praktisch/eten-en-drinken). ### Vervoer: weet bij wie je instapt Met een [eigen chauffeur](/prive-chauffeur-bali) weet je vooraf wie er rijdt. [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) rijdt al twintig jaar reizigers over Bali en spreekt Engels, Indonesisch en Balinees. Kan hij een dag niet, dan rijdt een collega die hij persoonlijk kent, en dat hoor je van tevoren. Reis je met Grab of Gojek, controleer dan of het kenteken en de chauffeur kloppen met de app, en deel je rit via de app met iemand thuis. Stap niet in bij iemand die je op straat aanspreekt en zegt dat hij voor een app rijdt. In het zuiden is een blauwe Bluebird-taxi met meter een goed alternatief. In het oosten en noorden rijden taxi-apps nauwelijks; daar heb je een chauffeur nodig of laat je je verblijf iets regelen. Meer staat bij [Vervoer op Bali](/praktisch/vervoer). De meeste ongelukken op Bali hebben met scooters te maken, en zonder motorrijbewijs ben je meestal niet verzekerd. Lees eerst [wat je moet weten over een scooter](/blog/scooter-huren-bali). ### 's Avonds Buiten het zuiden en Ubud is het 's avonds stil, en op veel weggetjes is weinig straatverlichting. Neem een zaklamp mee of gebruik die van je telefoon. Loop niet alleen over een verlaten strand of een afgelegen weg, en laat je terugbrengen als je laat ergens eet. Kom je loslopende honden tegen, loop er dan rustig omheen. Word je gebeten of gekrabd, ga dan dezelfde dag naar een kliniek. ### Slapen bij een familie Veel homestays op Bali liggen op het erf van een familie: een paar gastenkamers naast het huis en de familietempel. Je bent er niet anoniem. Meestal is er iemand van de familie in de buurt die de weg weet in het dorp en die je kunt vragen om een chauffeur of een gids. Let bij het kiezen op een kamer die op slot kan, op recensies van andere vrouwen die alleen reisden en op de afstand tot een plek waar je 's avonds kunt eten. Bij het pakket [Reisplan met verblijven](/persoonlijk-reisplan) zoek ik per plek twee of drie verblijven voor je uit. ### Wat trek je aan? In een tempel draag je een sarong en een sjerp en bedek je je schouders en knieën. Vrouwen die ongesteld zijn, gaan volgens Balinese gewoonte een tempel niet binnen. Alles daarover staat bij [Tempels en kleding](/praktisch/tempels-en-kleding). Buiten de tempels is Bali ontspannen: korte broeken en jurken zijn gewoon. Zwemkleding draag je op het strand en bij het zwembad, niet in het dorp of de warung. ### Wat is anders in het oosten en noorden? In [Sidemen](/bestemmingen/sidemen), [Amed](/bestemmingen/amed), [Munduk](/bestemmingen/munduk) en [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran) zie je veel minder toeristen. Een vrouw die alleen reist valt daar meer op. Je krijgt vragen als *dari mana?* (waar kom je vandaan?) en *sudah menikah?* (ben je getrouwd?). Dat is in Indonesië gewoon beleefde interesse. *Belum*, nog niet, is een antwoord dat iedereen begrijpt. Kleding die je schouders en knieën bedekt, is in de dorpen prettig, al zal niemand er iets van zeggen. 's Avonds is er weinig te doen en gaan keukens vroeg dicht. Dek Leonk komt uit [Karangasem](/bestemmingen/karangasem) en kent de weggetjes en de mensen in het oosten. ### Iemand die je kunt bellen Ter plekke is Dek Leonk je aanspreekpunt. Vragen kun je ook in de chat op deze site stellen: in het Nederlands met mij of in het Engels met Dek Leonk. Overdag in Nederland krijg je meestal binnen een paar uur antwoord; Bali ligt zes of zeven uur voor. Voor iets dringends bel je Dek Leonk of 112. Laat thuis iemand weten waar je slaapt, en sla de nummers van je verzekering en je verblijven op in je telefoon. ### Veelgestelde vragen **Is alleen reizen op Bali duurder?** Per persoon wel. Een chauffeur betaal je per auto en een kamer per nacht, dus die bedragen draag je alleen. Reken in 2026 op ± € 50–65 per dag voor Dek Leonk en ± € 25–80 per nacht voor een homestay of klein hotel. Een kamer voor één is vaak maar iets goedkoper dan voor twee. **Hoe leer ik onderweg andere reizigers kennen?** In Ubud bij een kookles of yogales, in Amed en Pemuteran bij een duikschool of op een snorkelboot, en in homestays aan het ontbijt. In het oosten en noorden zijn minder reizigers; daar maak je vooral een praatje met de familie bij wie je slaapt. **Wat doe ik in een noodgeval?** Bel 112 voor alle noodgevallen, 110 voor de politie en 118 of 119 voor een ambulance. Reis je met Dek Leonk, bel dan ook hem; hij weet waar de dichtstbijzijnde kliniek is. Nederlanders kunnen dag en nacht het contactcentrum van Buitenlandse Zaken bellen: +31 247 247 247. ## Gezondheid op Bali: vaccinaties, Bali belly, dengue en rabiës URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/gezondheid Bijgewerkt: 2026-11-03 Welke prikken je nodig hebt, wat helpt tegen Bali belly, hoe je muggen en rabiës voorkomt en waar je terechtkunt als je op Bali ziek wordt. ### In het kort - Het LCR adviseert voor Bali DTP en hepatitis A. Andere prikken hangen af van je reis: overleg zes tot acht weken voor vertrek met de GGD of je huisarts. - Drink geen kraanwater. Bali belly gaat meestal binnen een paar dagen over met ORS, rust en gewoon eten. - Rabiës neemt op Bali sinds 2025 toe. Na een beet of krab van een hond of aap: wond 15 minuten spoelen en dezelfde dag naar een kliniek. - De grote ziekenhuizen staan in het zuiden. In het oosten en noorden is de zorg eenvoudig, dus een goede reisverzekering is belangrijk. Voor Bali zijn geen prikken verplicht, behalve gele koorts als je uit een land komt waar die voorkomt. Het LCR adviseert iedereen DTP en hepatitis A; de rest hangt af van je reis. De meeste reizigers hebben hooguit een paar dagen last van hun maag. De risico's om serieus te nemen zijn dengue, rabiës, de zon en het verkeer. Over verkeer, zee en diefstal lees je meer in [Is Bali veilig?](/praktisch/veiligheid) ### Welke vaccinaties heb je nodig voor Bali? Het advies van het LCR voor Indonesië (2026): - **Voor iedereen:** DTP (difterie, tetanus, polio) en hepatitis A. - **Mazelen:** als je na 1965 geboren bent en nooit mazelen of een BMR-prik hebt gehad. - **Afhankelijk van jou en je reis:** hepatitis B, rabiës, buiktyfus (bij een verblijf van meer dan drie maanden, soms al vanaf twee weken), Japanse encefalitis en dengue. - **Gele koorts:** alleen verplicht als je uit een land met gele koorts komt, minstens tien dagen voor aankomst. Maak zes tot acht weken voor vertrek een afspraak bij de GGD, een andere reisvaccinatiepraktijk of je huisarts. Zij kijken naar je route, hoe lang je weg bent en wat je gaat doen. Het actuele advies staat op [lcr.nl](https://www.lcr.nl/landen/indonesie/). Woon je in België, vraag het dan aan je huisarts of een vaccinatiecentrum voor reizigers. Malaria is op Bali geen groot risico. Pillen zijn voor een gewone reis meestal niet nodig. ### Bali belly: wat helpt? Bali belly is diarree en buikkramp in de eerste dagen van je reis, meestal door bacteriën in eten of water. Zo verklein je de kans: - **Drink geen kraanwater.** Flessenwater en navulpunten zijn overal, en veel verblijven hebben een grote fles op de kamer. - **IJs:** in restaurants en cafés is het meestal fabrieksijs van gezuiverd water, herkenbaar aan de buisjes met een gat in het midden. Bij kraampjes langs de weg weet je het niet; laat het daar weg. - **Eet waar het druk is.** Daar is het eten vers (zie [Eten en drinken](/praktisch/eten-en-drinken)). - **Was je handen** voor het eten, of gebruik handgel. Heb je het toch, drink dan veel en neem ORS (oral rehydration salts, opgelost in flessenwater). Eet licht: rijst, banaan, crackers. Een stopmiddel zoals loperamide kan helpen voor een lange rit, maar niet bij koorts of bloed bij de ontlasting. Ga naar een kliniek bij hoge koorts, bloed, als je niets binnenhoudt of als het na twee dagen niet beter gaat. Met kinderen of ouderen ga je eerder. ### Dengue en andere muggenziekten Dengue (knokkelkoorts) komt op Bali het hele jaar voor, het meest in en na het regenseizoen. De mug die het overbrengt steekt overdag. Je krijgt hoge koorts, hoofdpijn achter je ogen en spierpijn, soms met huiduitslag. Ga bij koorts naar een kliniek en neem paracetamol, geen ibuprofen of aspirine. Er is een vaccin tegen dengue, maar dat is niet voor iedereen zinvol. Vraag ernaar bij je vaccinatieafspraak. Sinds 2025 zijn er ook meer zikabesmettingen gemeld bij reizigers die van Bali terugkwamen. Ben je zwanger of wil je zwanger worden, bespreek de reis dan vooraf met de GGD of je verloskundige. Bescherm jezelf dag en nacht: - muggenspray met DEET (30 tot 50 procent), ook overdag; - lange mouwen en een lange broek in de schemering; - een kamer met airco of een klamboe. Muggenspray staat ook op de [inpaklijst](/praktisch/inpaklijst). ### Rabiës: honden en apen Rabiës komt op Bali voor en neemt sinds 2025 toe. De provinciale gezondheidsdienst telde van januari tot en met augustus 2026 ruim 45.000 beten door dieren die rabiës kunnen overbrengen, vooral honden. Aai geen loslopende honden, katten of apen, en geef apen geen eten. Bij de apenbossen in Ubud en bij Uluwatu houd je tassen dicht en neem je geen eten mee. Word je gebeten, gekrabd of gelikt op een wondje: 1. Spoel de wond meteen 15 minuten met stromend water en zeep. 2. Ontsmet hem met jodium (betadine), als je dat hebt. 3. Ga dezelfde dag naar een kliniek of ziekenhuis voor een rabiësvaccinatie. 4. Bel de alarmcentrale van je reisverzekering. 5. Maak de serie prikken af, ook als je al thuis bent. Ben je niet vooraf gevaccineerd, dan heb je na een beet ook immunoglobuline nodig. Dat is op Bali niet overal te krijgen; de privéziekenhuizen in het zuiden hebben het meestal wel. Daarom kiezen veel reizigers voor de rabiësprikken vooraf: dan heb je na een beet minder prikken nodig en geen immunoglobuline. ### Zon en hitte Bali ligt vlak onder de evenaar. De zon is er veel feller dan je gewend bent, ook als het bewolkt is. - Smeer met factor 30 tot 50 en smeer opnieuw na het zwemmen. - Draag bij het snorkelen een shirt; je rug verbrandt in het water snel. - Zoek tussen 11 en 15 uur de schaduw op. - Drink twee tot drie liter per dag. Bij veel zweten helpt ORS ook. In de bergen is het koeler, maar de zon is daar net zo sterk. ### Apotheken, klinieken en ziekenhuizen Een apotheek heet op Bali een *apotek*. Je vindt ze in het zuiden, in Ubud en in elk stadje, ook van ketens zoals Kimia Farma en Guardian. Veel medicijnen zijn er zonder recept te koop. Koop ze in een echte apotek, niet in een winkeltje. De grote ziekenhuizen staan in het zuiden: in Denpasar, Kuta en Nusa Dua. Daar zitten internationale privéziekenhuizen zoals BIMC en Siloam, en het grootste overheidsziekenhuis van Bali, RSUP Prof. Ngoerah in Denpasar. Privéziekenhuizen vragen vaak eerst een betalingsgarantie van je verzekeraar of een aanbetaling. In het oosten en noorden is de zorg eenvoudig. Er zijn regionale ziekenhuizen, bijvoorbeeld in Amlapura en Singaraja, en kleine klinieken en gezondheidscentra (*puskesmas*). Voor een wondje of een maag die opspeelt is dat prima. Voor iets ernstigs ga je naar het zuiden: vanuit [Amed](/bestemmingen/amed) of [Lovina](/bestemmingen/lovina) is dat twee tot drie uur rijden. Soms moet een patiënt naar Singapore of Australië worden overgebracht. Neem je eigen medicijnen mee in de originele verpakking, met een Engelstalig medicijnpaspoort of recept. Sommige medicijnen zijn in Indonesië verboden, ook met een recept. Check vooraf bij het CAK of je een medische verklaring nodig hebt, en lees het [reisadvies voor Indonesië](https://www.nederlandwereldwijd.nl/reisadvies/indonesie). Alarmnummer: 112. Voor een ambulance kun je ook 118 bellen. ### Welke reisverzekering heb je nodig? De Nederlandse basisverzekering vergoedt spoedzorg in het buitenland tot het Nederlandse tarief. Privéziekenhuizen op Bali zijn vaak duurder, en terugvliegen met medische begeleiding valt er niet onder. Neem daarom een reisverzekering met medische kosten en repatriëring, of check wat je aanvullende verzekering dekt. Uit België: check wat je ziekenfonds en reisverzekering dekken. - Rijd je zelf [scooter](/blog/scooter-huren-bali), dan dekken veel verzekeringen een ongeluk alleen met een geldig motorrijbewijs. - Ga je duiken, check dan of dat is meeverzekerd. - Zet het nummer van de alarmcentrale in je telefoon en schrijf het ook op papier. ### Veelgestelde vragen **Heb je malariapillen nodig voor Bali?** Voor een gewone reis meestal niet: Bali geldt als gebied met een laag malariarisico. Bescherm je wel goed tegen muggen, vanwege dengue. Ga je verder naar het oosten van Indonesië, vraag het dan na bij de GGD of je huisarts. **Kun je op Bali kraanwater drinken?** Nee. Drink flessenwater of water van een navulpunt. IJs in restaurants en cafés is meestal fabrieksijs van gezuiverd water; bij kraampjes langs de weg laat je het liever weg. **Wat doe je als een aap je bijt of krabt?** Spoel de wond meteen 15 minuten met water en zeep, ontsmet hem en ga dezelfde dag naar een kliniek of ziekenhuis voor een rabiësvaccinatie. Bel ook de alarmcentrale van je reisverzekering. ## Tempels bezoeken op Bali en wat je aantrekt URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/tempels-en-kleding Bijgewerkt: 2026-11-03 In een tempel op Bali draag je een sarong en een sjerp, mannen én vrouwen. Bedek je schouders en knieën en stap niet op de offertjes op de stoep. ### In het kort - In een tempel draag je een sarong en een sjerp om je middel, mannen én vrouwen. - Bedek je schouders en knieën. - Vrouwen die ongesteld zijn, gaan volgens Balinese gewoonte een tempel niet binnen. - Stap niet op de offertjes (canang sari) op de stoep, en ga niet hoger staan of zitten dan de priester. Bali is het enige overwegend hindoeïstische eiland van Indonesië. Elk dorp heeft minstens drie tempels, elk huis een familietempel. Tempels zijn geen bezienswaardigheden die toevallig ook heilig zijn, maar plekken waar dagelijks gebeden wordt. Toeristen zijn welkom, als je je aan een paar regels houdt. Bij de grote tempels kun je een sarong lenen of huren. Handiger is je eigen sarong en sjerp; [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) heeft er altijd een paar in de auto. Is er een ceremonie, dan kun je soms kijken, op afstand en zonder flitser. Loop niet voor biddende mensen langs en wijs niet met je voeten naar een altaar. Buiten de tempels is Bali ontspannen. Korte broeken en jurken zijn gewoon. In dorpen in het [oosten](/bestemmingen/karangasem) en [noorden](/bestemmingen/lovina) is iets meer bedekt wel zo prettig, maar niemand zal er iets van zeggen. ## Geld en betalen op Bali URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/geld-en-betalen Bijgewerkt: 2026-11-03 Op Bali betaal je met de rupiah: € 1 is ongeveer IDR 20.000. Over pinnen, contant geld, afdingen, fooien en de kosten om rekening mee te houden. ### In het kort - Je betaalt met de Indonesische rupiah (IDR). € 1 is ongeveer IDR 20.000. - Pinnen gaat makkelijk met een creditcard of een betaalpas die buiten Europa werkt (check dat bij je bank). Neem contant geld mee naar het platteland. - In hotels en restaurants in het zuiden en Ubud kun je met je kaart betalen; in warungs en op markten niet. - Fooien zijn niet verplicht, wel gewaardeerd. De bedragen zijn groot: een maaltijd in een [warung](/praktisch/eten-en-drinken) kost IDR 30.000 tot 60.000, oftewel € 1,50 tot € 3. Haal vier nullen weg en deel door twee, dan heb je ongeveer het bedrag in euro's. Gebruik geldautomaten in of bij een bank of supermarkt; losse automaten aan de straat zijn soms gemanipuleerd. Kies bij het pinnen altijd voor afrekenen in rupiah, niet in euro's. Op markten en bij kraampjes is afdingen normaal. In winkels met prijskaartjes en in warungs niet. Een fooi van 5 tot 10 procent in een restaurant is fijn, tenzij er al service is berekend. Voor [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) na een [rondreis](/reizen) is IDR 100.000 tot 200.000 per dag gebruikelijk. Kosten om rekening mee te houden: de [toeristenheffing](/praktisch/visum-en-heffing) (IDR 150.000 per persoon), het visum (IDR 500.000 per persoon) en entrees van IDR 30.000 tot 100.000 per tempel of waterval. ## Internet en eSIM op Bali: simkaart, IMEI, bereik en wifi URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/internet-en-esim Bijgewerkt: 2026-11-03 eSIM of lokale simkaart, de IMEI-regel voor buitenlandse telefoons, het bereik in het oosten, noorden en de bergen, en wifi in homestays. ### In het kort - Een eSIM regel je thuis en werkt zodra je landt. Een lokale simkaart van Telkomsel, XL of Indosat is goedkoper als je langer blijft. - Koop een lokale simkaart in een officiële winkel of op het vliegveld, met je paspoort. Daar registreren ze je telefoon, en dan werkt hij 90 dagen. - Telkomsel heeft het beste bereik in de bergen en op het platteland. Op bergwegen en in diepe dalen valt het signaal soms weg. - Download offline kaarten voor je vertrekt. Wifi is er bijna overal, maar niet overal snel. Op Bali heb je bijna overal internet: in je verblijf via wifi en onderweg via 4G. Voor de meeste reizigers is een eSIM het makkelijkst, omdat je hem thuis regelt en hij werkt zodra je landt. Blijf je langer dan een paar weken of gebruik je veel data, dan is een lokale simkaart goedkoper. WhatsApp blijft in beide gevallen werken met je eigen nummer, en dat is handig: op Bali regel je bijna alles via WhatsApp, van je chauffeur tot je homestay. ### eSIM of lokale simkaart? **Een eSIM** koop je voor vertrek online bij een internationale aanbieder, bijvoorbeeld Airalo, Holafly of Saily. Er zijn er tientallen; we hebben geen voorkeur en verdienen er niets aan. Reken op ongeveer € 5 tot € 15 voor 10 GB voor een maand (2026). Je telefoon moet eSIM ondersteunen en simlockvrij zijn. Kijk ook welk netwerk de eSIM op Bali gebruikt: met Telkomsel heb je in de bergen het meeste bereik. **Een lokale simkaart** koop je van Telkomsel, XL of Indosat. Een toeristenpakket van Telkomsel kost in een winkel rond IDR 150.000 (± € 7,50) voor 25 GB en 30 dagen; op het vliegveld betaal je vaak twee keer zoveel (2026). Je hebt je paspoort nodig. Koop hem op het vliegveld of in een officiële winkel van de provider, zoals een GraPARI van Telkomsel. Een simkaart uit een telefoonwinkeltje of minimarkt kan wel werken, maar dan wordt je telefoon vaak niet geregistreerd en heb je na een paar dagen geen bereik meer. ### Moet je je telefoon registreren (IMEI)? Indonesië blokkeert telefoons uit het buitenland op het lokale netwerk als hun IMEI-nummer niet geregistreerd is. Dit zijn de regels in 2026: - **Eigen simkaart met roaming of een internationale eSIM:** je hoeft niets te registreren. - **Indonesische simkaart, verblijf tot 90 dagen:** het verkooppunt (een officiële winkel of de balie op het vliegveld) registreert je telefoon tijdelijk. Na 90 dagen werkt hij niet meer op een Indonesische simkaart, alleen nog op wifi. - **Indonesische simkaart, verblijf langer dan 90 dagen:** registreer je telefoon bij aankomst bij de douane in de aankomsthal. Je meldt hem vooraf aan in de All Indonesia-aankomstverklaring (zie [Visum en toeristenheffing](/praktisch/visum-en-heffing)). Per persoon gaat het om maximaal twee telefoons. Tot een waarde van USD 500 is dat gratis; voor een duurdere telefoon kun je invoerrechten moeten betalen. De regels veranderen geregeld. Check ze vlak voor vertrek op de site van de Indonesische douane, beacukai.go.id. ### Hoe is het bereik in het oosten, noorden en de bergen? In het zuiden, in Ubud en in de kustplaatsen is het bereik goed. In de dorpen in het oosten ([Sidemen](/bestemmingen/sidemen), [Amed](/bestemmingen/amed)), het noorden ([Lovina](/bestemmingen/lovina), [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran)) en de bergen ([Munduk](/bestemmingen/munduk), [Jatiluwih](/bestemmingen/jatiluwih)) heb je meestal ook 4G. Op bergwegen, in diepe dalen en aan afgelegen stukken kust valt het signaal soms weg, vaak maar voor een paar kilometer. Telkomsel reikt het verst. XL en Indosat werken goed in het zuiden en in de steden, maar laten je op het platteland eerder in de steek. Op Nyepi, de dag van stilte, ligt het mobiele internet soms plat (zie [Beste reistijd](/praktisch/beste-reistijd)). ### Wifi in homestays en hotels Bijna elk hotel, elke homestay en elk café heeft gratis wifi. In het zuiden en in Ubud is dat meestal snel genoeg om te videobellen. In kleine homestays in de bergen en het oosten is het soms traag, en bij zware regen of een stroomstoring kan het even wegvallen. Moet je onderweg werken, vraag dan vooraf naar de snelheid en houd mobiele data als reserve. ### Offline kaarten en handige apps - **Offline kaarten:** download in Google Maps de kaart van Bali voor je de bergen in gaat. Apps zoals Organic Maps tonen offline ook wandelpaden. - **Vertalen:** download in Google Translate het Indonesisch, dan werkt het ook zonder bereik (zie ook [Taal en omgangsvormen](/praktisch/taal-en-etiquette)). - **Taxi-apps:** Grab en Gojek werken alleen met mobiele data (zie [Vervoer](/praktisch/vervoer)). ### Veelgestelde vragen **Werkt mijn eigen simkaart op Bali?** Ja, met roaming. Indonesië valt buiten de EU-regeling, dus check vooraf wat bellen en data bij je eigen provider kosten. Vaak is een eSIM of lokale simkaart veel goedkoper. **Moet ik mijn telefoon registreren als ik een eSIM gebruik?** Met een internationale eSIM of je eigen simkaart niet. Registratie (IMEI) is alleen nodig met een Indonesische simkaart. Bij een verblijf tot 90 dagen regelt het verkooppunt dat voor je. ## Vervoer op Bali URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/vervoer Bijgewerkt: 2026-11-03 Er is geen trein en het openbaar vervoer op Bali is beperkt. Over Grab en Gojek, de boot naar de eilanden en waarom een eigen chauffeur het makkelijkst is. ### In het kort - Er is geen trein en het openbaar vervoer is beperkt. - In het zuiden en Ubud werken Grab en Gojek, maar niet overal mogen ze je ophalen. - Voor een rondreis is een eigen chauffeur het makkelijkst en niet duur. - Op Bali rijd je links. Een scooter mag alleen met een motorrijbewijs en internationaal rijbewijs. Bali heeft één grote verkeersader in het zuiden, en die staat vaak vast. Van het vliegveld naar [Canggu](/bestemmingen/zuid-bali) kan in de spits anderhalf uur duren, voor twintig kilometer. Verder het eiland op gaan de wegen door dorpen en over bergen. Ze zijn goed, maar smal en bochtig. Grab en Gojek zijn de taxi-apps van Indonesië. In het zuiden zijn ze goedkoop en handig. In [Ubud](/bestemmingen/ubud) en sommige dorpen mogen ze niet ophalen, omdat lokale chauffeurs daar afspraken over hebben. In het oosten en noorden rijden ze nauwelijks. Een blauwe Bluebird-taxi met meter is een betrouwbaar alternatief in het zuiden. Naar de eilanden ga je met een snelle boot: vanuit [Sanur](/bestemmingen/sanur) naar [Nusa Lembongan](/bestemmingen/nusa-lembongan) en Penida, vanuit Padang Bai of Amed naar de Gili-eilanden. Kies een gevestigde maatschappij en vaar liever niet bij hoge golven. Een [eigen chauffeur](/prive-chauffeur-bali) kost vanaf ± € 45 per dag, voor de hele auto. Met z'n tweeën of met een gezin is dat vaak niet duurder dan losse ritten, en je hoeft niets te regelen. ## Nusa Penida, Lembongan, Gili of Lombok? Welk eiland past bij je reis URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/nusa-penida-lembongan-gili-lombok Bijgewerkt: 2026-11-03 Wat elk eiland je biedt, hoe lang je vaart vanuit Sanur en Padang Bai, wat de boot kost, hoe veilig hij is en of je een dagtrip doet of blijft slapen. ### In het kort - Nusa Lembongan is klein en rustig, een half uur varen vanuit Sanur. Nusa Penida is groter, met de beroemde kliffen, drukke uitzichtpunten en slechte wegen. - Op de Gili-eilanden rijden geen auto's en scooters. Je vaart er in 1,5 tot 2,5 uur heen vanuit Padang Bai. - Lombok is iets kleiner dan Bali en veel rustiger, met de vulkaan Rinjani. Je vaart of vliegt erheen (± 40 minuten). - Een snelle boot kost in 2026 rond IDR 150.000 tot 250.000 naar de Nusa's en IDR 350.000 tot 700.000 naar de Gili's. Vaar niet bij hoge golven. Wil je één eiland aan je Bali-reis toevoegen, kies dan [Nusa Lembongan](/bestemmingen/nusa-lembongan) voor twee of drie nachten: dichtbij, rustig en goed om te snorkelen. Nusa Penida heeft de beroemde kliffen, maar is druk bij de bekende plekken en ruig om rond te rijden. De Gili-eilanden zijn voor strand en snorkelen zonder verkeer. Lombok is voor wie meer tijd heeft en een groot, stil eiland zoekt. ### Welk eiland past bij jou? | Eiland | Hoe het is | Varen vanaf | Overtocht | Hoe lang blijven | |---|---|---|---|---| | Nusa Lembongan | Klein en rustig, snorkelen met manta's, de gele brug naar Ceningan | Sanur | ± 30 minuten | 2 tot 3 nachten | | Nusa Penida | Groter en ruiger, de kliffen van Kelingking, slechte wegen | Sanur | ± 30 tot 50 minuten | Dagtrip of 1 tot 2 nachten | | Gili-eilanden | Geen auto's en scooters, strand, snorkelen met schildpadden | Padang Bai, Amed of Sanur | 1,5 tot 4 uur | 3 nachten of meer | | Lombok | Groot en groen, de vulkaan Rinjani, baaien aan de zuidkust | Padang Bai, of vliegen | Veerboot 4 tot 5 uur, vlucht ± 40 minuten | Een week of meer | ### Nusa Lembongan Het kleinste en makkelijkste eiland: een half uur vanuit [Sanur](/bestemmingen/sanur), en eenmaal daar rijd je rond op een scooter of in een golfkarretje. Wat je er doet, lees je op de pagina over [Nusa Lembongan](/bestemmingen/nusa-lembongan). Vanaf Lembongan steek je met een lokale boot in een kwartier over naar Penida. Zo zie je Penida ook zonder de drukte van een dagtrip vanuit Bali. ### Nusa Penida Penida is het grootste van de drie Nusa-eilanden. De bekende plekken liggen vooral aan de westkust: de klif van Kelingking, Broken Beach en Angel's Billabong. Eerlijk is eerlijk: het uitzichtpunt bij Kelingking is vaak volgepakt, het pad naar het strand is steil en op eigen risico, en zwemmen is er verboden. De wegen zijn smal en hobbelig, dus tussen twee uitzichtpunten zit je al snel een uur in de auto. Als dagtrip neem je een vroege boot, rijd je de hele dag en vaar je eind van de middag terug. Slaap je er een of twee nachten, dan sta je bij de kliffen voordat de dagtrips aankomen, of nadat ze weer weg zijn. Meer over de drukte bij Kelingking lees je in [Instagram-Bali versus het echte Bali](/blog/instagram-bali). Op Nusa Penida, Lembongan en Ceningan betaal je bij aankomst een lokale heffing van de regio Klungkung: rond IDR 25.000 per volwassene (2026). Die komt bovenop de [toeristenheffing van Bali](/praktisch/visum-en-heffing). ### De Gili-eilanden Drie kleine eilanden voor de kust van Lombok: Gili Trawangan, Gili Meno en Gili Air. Er rijden geen auto's en scooters; je loopt, fietst of neemt een paardenkarretje (*cidomo*). Trawangan is het grootst en het drukst, met de meeste bars. Meno is het stilst, Air zit ertussenin. Je snorkelt er vanaf het strand en ziet vaak schildpadden. Een dagtrip heeft geen zin: de boot doet er al 1,5 tot 2,5 uur over vanuit Padang Bai, en vanuit Sanur 3 tot 4 uur. Vanuit Amed is het korter, maar daar vertrekken minder boten. Veel boten stoppen op meerdere eilanden. ### Lombok Lombok is iets kleiner dan Bali en een stuk rustiger. In het noorden staat de Rinjani, een vulkaan van 3.726 meter. De klim duurt twee tot vier dagen en is zwaar. Van januari tot en met maart zijn de paden dicht, en soms ook op andere momenten; check het vlak voor vertrek. Aan de zuidkust liggen baaien met wit zand en surfstranden rond Kuta Lombok. De meeste inwoners zijn Sasak en moslim. Buiten de stranden kleed je je wat bedekter. Naar Lombok vlieg je in ongeveer 40 minuten vanaf Denpasar, of je neemt de veerboot van Padang Bai naar Lembar: langzaam (4 tot 5 uur) maar goedkoop. Snelle boten varen via de Gili's naar de noordwestkust van Lombok. Reken voor Lombok op minstens een week. ### Hoe kom je er, en wat kost de boot? - **Sanur naar Lembongan of Penida:** snelle boten van ongeveer 07.00 tot 17.00 uur, ± 30 tot 50 minuten, rond IDR 150.000 tot 250.000 per persoon enkele reis (2026). - **Padang Bai naar de Gili's:** 1,5 tot 2,5 uur, rond IDR 350.000 tot 700.000 enkele reis (2026). Vanuit Sanur of Serangan duurt het 3 tot 4 uur. - **Padang Bai naar Lembar (Lombok):** de openbare veerboot, 4 tot 5 uur, de hele dag door. - **Vliegen naar Lombok:** ± 40 minuten vanaf het vliegveld van Bali. Boek bij een gevestigde maatschappij, via hun eigen site of een bekende boekingssite, en check de vertrektijd een dag van tevoren. Op sommige plekken stap je in en uit in ondiep water: draag slippers en houd je tas hoog. [Dek Leonk](/prive-chauffeur-bali) kan de boot voor je regelen en brengt je naar de haven. ### Zijn de snelle boten veilig? Meestal gaat het goed, maar niet altijd. Het Nederlandse ministerie van Buitenlandse Zaken noemt het bootvervoer tussen de Indonesische eilanden onveilig: boten zijn vaak in slechte staat en te vol, en bij slecht weer is het risico groot. In augustus 2025 sloeg een snelle boot uit Nusa Penida om bij de haven van Sanur; twee passagiers kwamen om. De zee tussen Bali en Lombok is ruwer dan de korte oversteek naar de Nusa's. Hoge golven komen zowel in het regenseizoen als midden in het droge seizoen voor. De meteorologische dienst BMKG waarschuwt dan, en boten varen niet. - Kies een maatschappij met recente goede reviews en kijk of er genoeg zwemvesten zijn. - Stap niet in een overvolle boot. Achterin zit je rustiger dan voorin. - Wordt je boot afgelast, zoek dan geen andere die wel vaart. - Stop je telefoon en paspoort in een waterdichte tas. - Plan minstens één nacht op Bali tussen het eiland en je vlucht naar huis. ### Hoe past een eiland in je route? De Nusa's passen aan het begin of het eind van je reis, via Sanur, dat een half uur van het vliegveld ligt. Bijvoorbeeld: twee nachten Lembongan, terug naar Sanur voor de laatste nacht, en dan naar huis. Padang Bai ligt in het oosten, dus de Gili's en Lombok passen goed na een paar dagen in [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) of [Amed](/bestemmingen/amed). Reken voor de Gili's met reisdagen op minstens vier dagen, en voor Lombok op een week. Bij een reis van twee weken kies je dus liever één eiland dan drie. Twijfel je, dan puzzelen we het in je [persoonlijke reisplan](/persoonlijk-reisplan). ### Veelgestelde vragen **Kun je Nusa Penida in één dag doen?** Ja, maar het is een lange dag: de boot heen en terug, en daartussen vooral rijden over smalle, hobbelige wegen langs drukke uitzichtpunten. Wil je meer zien met minder drukte, slaap dan een of twee nachten op Penida of Lembongan. **Hoe lang vaar je van Bali naar de Gili-eilanden?** Vanuit Padang Bai 1,5 tot 2,5 uur met een snelle boot, vanuit Sanur 3 tot 4 uur. Bij hoge golven duurt het langer of vaart de boot niet. **Wat is rustiger: Nusa Lembongan of Nusa Penida?** Lembongan. Het eiland is kleiner en de meeste bezoekers blijven er een paar nachten. Op Penida komen de dagtrips, vooral bij de uitzichtpunten aan de westkust. ## Eten en drinken op Bali URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/eten-en-drinken Bijgewerkt: 2026-11-03 Drink geen kraanwater en eet waar het druk is met Balinezen. Wat je op Bali proeft, hoe je Bali belly voorkomt en waarom je oppast met arak. ### In het kort - Drink geen kraanwater. Flessenwater en navulpunten zijn overal. - Eet waar het druk is met Balinezen; daar is het eten vers. - Vegetarisch eten is makkelijk: tempeh, tofu en groente staan overal op het menu. - De Balinese keuken gebruikt nauwelijks zuivel. De basis is rijst met kleine porties: nasi campur, een bord rijst met groente, tempeh, ei, vlees of vis en sambal. Probeer ook sate lilit (gehakte vis of kip om een citroengrasstengel), lawar (groente met kokos en kruiden) en babi guling, speenvarken, als je vlees eet. In het [oosten](/bestemmingen/amed) eet je vis die die ochtend gevangen is. Bali belly, maagklachten in de eerste dagen, krijgen veel reizigers. Was je handen, pas op met ijsblokjes buiten grote restaurants en neem [ORS](/praktisch/inpaklijst) mee. Bij hoge koorts of klachten die na twee dagen niet over zijn: naar een kliniek. Alcohol is te koop. Een Bintang kost in een warung IDR 30.000 tot 40.000. Wees voorzichtig met arak, de lokale rijstdrank: illegaal gestookte arak heeft tot methanolvergiftigingen geleid. Drink het alleen in goede restaurants, of niet. ## Taal en omgangsvormen op Bali URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/taal-en-etiquette Bijgewerkt: 2026-11-03 Balinezen spreken Balinees en Indonesisch, in het toerisme ook Engels. Een paar woorden Indonesisch, de Balinese namen en de omgangsvormen die ertoe doen. ### In het kort - Balinezen spreken Balinees en Indonesisch; in het toerisme ook Engels. - Geef en neem dingen aan met je rechterhand. - Raak niemands hoofd aan, ook niet van kinderen. - Blijf rustig. Boos worden of stemverheffing werkt averechts. Met een paar woordjes Indonesisch maak je veel blij: terima kasih (dank je), selamat pagi (goedemorgen), berapa? (hoeveel?), tidak, terima kasih (nee, dank je). In het Balinees is dank je suksma. Veel Balinezen heten Wayan, Made, Nyoman of Ketut. Dat zijn geen achternamen, maar namen voor het eerste, tweede, derde en vierde kind. Bij een vijfde kind begint het gewoon weer opnieuw. De I voor de naam betekent dat het om een man gaat. Onze chauffeur [I Made Partha Wijaya](/over-ons/dek-leonk) is dus een tweede kind; zijn roepnaam is Dek Leonk. Balinezen zijn gastvrij en geduldig, en vermijden openlijke confrontatie. Gaat er iets mis, blijf dan vriendelijk en vraag of [Dek Leonk](/prive-chauffeur-bali) kan helpen. Foto's van mensen maak je alleen als je het eerst vraagt. ## Visum en toeristenheffing voor Bali (2027) URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/visum-en-heffing Bijgewerkt: 2026-11-03 Visum on arrival of e-VOA, de toeristenheffing van IDR 150.000 en de aankomstverklaring. Stap voor stap. ### In het kort - Je hebt een paspoort nodig dat nog minstens zes maanden geldig is. - Nederlanders en Belgen kopen een visum on arrival of vooraf online een e-VOA: IDR 500.000 (± € 25), 30 dagen geldig en één keer te verlengen met 30 dagen. - Elke buitenlandse bezoeker betaalt een toeristenheffing van IDR 150.000, ook kinderen. - Vul binnen drie dagen voor aankomst de All Indonesia-aankomstverklaring in. De e-VOA koop je via de officiële site van de Indonesische immigratiedienst, evisa.imigrasi.go.id. Pas op voor tussenpersonen die het dubbele vragen. Met een e-VOA kun je op het [vliegveld](/vliegveldtransfer-bali) door de automatische poortjes, wat in het hoogseizoen veel tijd scheelt. Indonesië heeft plannen om de prijs te verhogen; check vlak voor vertrek het actuele bedrag. De toeristenheffing betaal je vooraf via de website of app van Love Bali. Je krijgt een QR-code per e-mail; bewaar een screenshot. Met de heffing wordt onder meer de natuur en cultuur van Bali beschermd. Sluit een reisverzekering af die medische kosten in het buitenland dekt, en lees de [voorwaarden voor scooters](/blog/scooter-huren-bali). ## Inpaklijst voor Bali URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/inpaklijst Bijgewerkt: 2026-11-03 Wat je meeneemt naar Bali: sarong en sjerp, kleding die je schouders en knieën bedekt, een trui voor de bergen, rifveilige zonnebrand, ORS en meer. - [Sarong en sjerp](/praktisch/tempels-en-kleding) (of gewoon ter plekke kopen) - Lichte kleding die je schouders en knieën bedekt - Een trui voor de bergen - [Regenjasje van november tot maart](/praktisch/beste-reistijd) - Waterschoenen voor stranden met keien - Rifveilige zonnebrand - Muggenspray met DEET - ORS en pijnstillers - Waterfles om bij te vullen - Verloopstekker type C/F (de Europese past meestal) - Kopie van je paspoort - [Internationaal rijbewijs](/scooter-bali) als je wilt scooteren ## Respectvol reizen op Bali URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/respectvol-reizen Bijgewerkt: 2026-11-03 Kies lokale verblijven, warungs en gidsen: dan komt je geld bij de mensen die er wonen. Zo reis je respectvol op Bali, met minder plastic en meer rust. ### In het kort - Kies lokale verblijven, warungs en gidsen: dan komt je geld bij de mensen die er wonen. - Gebruik zo min mogelijk plastic; neem een waterfles mee en vul hem bij. - Respecteer tempels, ceremonies en de stilte van Nyepi. - Ga niet op olifanten rijden en sla dolfijnentochten en dierenshows over. Bali is in twintig jaar veranderd door het toerisme. Dat heeft het eiland welvaart gebracht, maar ook files, afval, watertekort in het zuiden en een hoop bouw. Je kunt daar als reiziger niet alles aan veranderen, maar je kunt wel kiezen waar je geld en je voetafdruk terechtkomen. ### Geld lokaal laten landen Een groot resort van een internationale keten houdt veel van je geld buiten het eiland. Een homestay, een klein hotel van een Balinese familie, een warung en een lokale gids doen het omgekeerde. Daarom betaal je bij ons de reis rechtstreeks aan [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) en de verblijven. ### Water en afval Kraanwater drink je niet, maar je hoeft ook niet elke dag drie plastic flessen te kopen. Veel verblijven en cafés hebben navulpunten. Neem een eigen fles en een tas mee. ### Dieren Rijden op olifanten, foto's met civetkatten op koffieplantages (voor kopi luwak) en dolfijnentochten met tientallen boten zijn slecht voor de dieren. Kies liever een koffieplantage zonder kooien en een [rustige snorkeltocht](/bestemmingen/pemuteran). ### Cultuur Tempels zijn geen decor. Draag een sarong, loop niet door een ceremonie heen en vraag eerst of je een foto mag maken. Meer daarover bij [Tempels bezoeken en wat je aantrekt](/praktisch/tempels-en-kleding). ### Rust Kies ook eens voor het [oosten of noorden](/blog/bali-meer-dan-het-zuiden) in plaats van het drukke zuiden. Je verspreidt zo de druk op het eiland, en je hebt zelf een betere reis. ## Batur bij zonsopkomst: wel of niet doen? URL: https://mybalitourguide.nl/praktisch/batur-zonsopkomst Bijgewerkt: 2026-11-03 Hoe de klim op de Batur gaat, wat hij kost in 2026, de nadelen die je zelden leest en rustiger alternatieven, zoals de jeep naar de zonsopkomst. ### In het kort - De Batur (1.717 meter) is een actieve vulkaan. Je begint rond vier uur 's nachts en klimt in anderhalf tot twee uur naar de top, op tijd voor de zon. - Een lokale gids is verplicht. Een groepstocht met ophalen in Ubud kost rond IDR 400.000–800.000 per persoon (2026). - De nadelen: honderden mensen op hetzelfde pad, kou op de top en geen garantie op zon. - Geen zin in klimmen? Met de jeep sta je ook boven de wolken, of je kiest een rustige zonsopkomst elders. Ja, als je fit bent, vroeg op wilt en weet wat je te wachten staat. De zon die opkomt boven de caldera van de Batur, met de Agung en soms de Rinjani op Lombok aan de horizon, is een mooi gezicht. Maar je staat er niet alleen, het is koud en de zon laat zich niet altijd zien. Hieronder lees je hoe de klim gaat, wat hij kost en wanneer je beter iets anders kiest. ### Hoe gaat de klim? De Batur is 1.717 meter hoog en staat in Kintamani, midden in een enorme caldera, met het Batur-meer ernaast. Het gebied hoort bij het Batur UNESCO Global Geopark. Een tocht voor de zonsopkomst gaat meestal zo: - **Rond twee uur 's nachts:** je wordt opgehaald in Ubud. De rit naar het startpunt duurt ruim een uur. - **Tussen half vier en vier:** je begint te lopen, met een zaklamp, achter je gids aan. - **Anderhalf tot twee uur klimmen:** eerst over akkers en door bos, het laatste stuk over los vulkanisch gruis. Je stijgt ongeveer 500 meter. - **Rond zes uur:** de zon komt op. Gidsen koken vaak eieren of bananen in de stoom die uit de grond komt. - **De afdaling:** een uur tot anderhalf. Tegen het eind van de ochtend ben je terug in Ubud. ### Wat je niet op de foto ziet De foto: jij, alleen op de top, boven een zee van wolken. De werkelijkheid ziet er anders uit. - **Het is druk:** op een gewone ochtend klimmen honderden mensen tegelijk naar boven, in het hoogseizoen nog meer. Je loopt in een lint van zaklampen, en op de top zoek je een plekje tussen de groepen. - **Een gids is verplicht:** de klim wordt geregeld door de vereniging van lokale berggidsen. Zonder een van hun gidsen kom je niet boven; wandelaars die het toch probeerden, werden aangesproken en onder druk gezet om alsnog te betalen. Het geld blijft wel in de dorpen rond het meer. - **Het is koud:** voor zonsopkomst is het op de top rond de tien graden of kouder, en het waait. Neem een warme trui, een jas en een muts mee. - **Zon is niet gegarandeerd:** in het regenseizoen, van november tot maart, zit de top regelmatig in de wolken. Ook in het droge seizoen kun je pech hebben. Dan heb je om twee uur je wekker gezet voor een grijze muur. - **De afdaling is zwaar voor je knieën:** het gruis glijdt weg onder je schoenen. Draag stevige schoenen met profiel. - **De regels kunnen veranderen:** de bergen van Bali zijn heilig. In 2023 kondigde de gouverneur een verbod aan op het beklimmen ervan door toeristen. Dat verbod is er nog niet helemaal gekomen: in 2026 kun je de Batur op met een lokale gids. Vraag vlak voor je reis na of dat nog zo is. ### Wat kost het in 2026? - **Groepstocht:** met ophalen in Ubud, gids en een eenvoudig ontbijt rond IDR 400.000–800.000 per persoon (rond € 20–40). Een privétocht met alleen jullie eigen gids kost meer. - **Jeeptocht naar de zonsopkomst:** met ophalen rond IDR 500.000–1.000.000 per persoon, afhankelijk van ontbijt, een stop bij de warmwaterbronnen en of je de jeep deelt. - **Toegang tot Kintamani:** overdag betalen buitenlanders bij de toegangsposten IDR 50.000 per persoon. Reis je met een [eigen chauffeur](/prive-chauffeur-bali), dan rijdt die je naar het startpunt en betaal je de gids of de jeep ter plaatse. ### Het alternatief: met de jeep ![Twee reizigers op het dak van een jeep bij zonsopkomst, boven de wolken bij de Batur](/images/batur-jeep-zonsopkomst.jpg "Met de jeep: geen klim, wel boven de wolken") Een terreinwagen rijdt je in het donker over de lavavelden aan de voet van de Batur naar een uitzichtpunt. Je klimt niet, maar je ziet de zon wel opkomen boven de wolken. Daarna rijd je over de zwarte lava van eerdere uitbarstingen. Alleen ben je ook hier niet, want de jeeps rijden naar dezelfde paar uitzichtpunten. Maar het is een goede keuze met kinderen, met slechte knieën, of als je de zon wilt zien zonder de klim. ### Rustiger alternatieven - **Klim overdag of aan het eind van de middag:** je ziet geen zonsopkomst, maar op de berg is het veel rustiger. - **Kijk vanaf de kraterrand:** vanaf het dorp Pinggan, op de noordrand van de caldera op zo'n 1.300 meter, kijk je bij zonsopkomst over de mist in de caldera naar de Batur. Je hoeft niet te klimmen. De weg is in het donker slecht en lastig te vinden, dus ga met iemand die hem kent. - **Kies een zonsopkomst elders:** in [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) loop je bij het eerste licht door de rijstvelden, met de Agung boven het dal. In [Amed](/bestemmingen/amed) varen de vissers bij zonsopgang uit in hun jukung, en je kunt mee. En bij de tempel Ulun Danu Beratan ben je [vroeg in de ochtend](/reizen/noord-en-west-bali) voor de bussen. ### Voor wie is het? Wel als je redelijk fit bent, een paar uur kunt klimmen over los gruis, het niet erg vindt om om twee uur op te staan en de drukte op de koop toe neemt. Niet met jonge kinderen, met knie- of rugklachten, of als je juist voor de stilte naar Bali komt. Neem dan de jeep of een van de alternatieven hierboven. ### Hoe past het in je route? De meeste mensen doen de Batur vanuit [Ubud](/bestemmingen/ubud). Plan voor de rest van die dag niets zwaars: je bent rond het middaguur terug en moe. Wil je minder vroeg op, slaap dan een nacht in Kintamani of aan het meer. Dan begin je pas rond half vier en zit je die nacht niet in de auto. Na de afdaling kun je naar de warmwaterbronnen aan het Batur-meer. In een [persoonlijk reisplan](/persoonlijk-reisplan) kijken we of de Batur bij jouw reis past, of dat je beter een rustiger zonsopkomst kiest. ### Veelgestelde vragen **Kan ik de Batur zonder gids beklimmen?** In de praktijk niet. De vereniging van lokale berggidsen regelt de toegang, en wie zonder gids gaat, wordt aangesproken of teruggestuurd. Het geld voor de gids blijft in de dorpen rond het meer. **Hoe zwaar is de klim?** Ongeveer 500 meter omhoog in anderhalf tot twee uur, het laatste stuk over los gruis. Met een redelijke conditie is het te doen. De afdaling is zwaarder voor je knieën dan de klim. **Wat trek ik aan?** Laagjes: een shirt voor de klim, een warme trui en een jas tegen de wind voor de top, en een muts. Stevige schoenen met profiel, geen slippers. Een zaklamp krijg je meestal van je gids. **Is de Batur veilig?** De Batur is een actieve vulkaan; de laatste uitbarsting was in 2000. Bij verhoogde activiteit sluit de overheid het gebied af. Het actuele alarmniveau staat op de site van MAGMA Indonesia, de vulkaandienst van de Indonesische overheid. --- # Veelgestelde vragen ## Reizen met Dek Leonk **Wat doen jullie precies?** We ontwerpen je reis: route, dagindeling en, als je wilt, de verblijven. Daarvoor betaal je een vast bedrag van € 250 tot € 500. Wil je alleen een betrouwbare chauffeur, dan brengen we je gratis in contact met Dek Leonk. **Waarom betaal ik de reis niet aan jullie?** Omdat we willen dat je geld bij de mensen op Bali terechtkomt. Je betaalt Dek Leonk, de homestays en de gidsen rechtstreeks. Wij verdienen alleen aan je reisplan. **Wie is verantwoordelijk voor de reis zelf?** De partners met wie je de afspraak maakt: Dek Leonk voor het vervoer, de accommodaties voor je verblijf. Wij zijn verantwoordelijk voor ons advies, en we raden alleen mensen aan die we persoonlijk kennen. **Wat is het verschil tussen de pakketten?** Bij Reisplan krijg je de route en dagindeling en boek je zelf. Bij Reisplan met verblijven zoeken we per plek ook twee of drie verblijven voor je uit. Bij Alles geregeld reserveren wij alles op jouw naam; je betaalt de partners zelf. **Hoe snel heb ik mijn reisplan?** Binnen vijf werkdagen na het intakegesprek. Eén ronde aanpassingen zit erbij. **Wat als ik het plan krijg en toch niet ga?** Het plan is van jou. De fee is voor het werk dat we gedaan hebben, dus die krijg je na levering van het plan niet terug. Annuleer je na de intake maar voor de levering, dan krijg je de helft terug. **Wie rijdt er tijdens de reis?** Dek Leonk zelf. Is hij een dag niet beschikbaar, dan rijdt een collega die hij persoonlijk kent, en dat hoor je vooraf. **Welke talen spreekt Dek Leonk?** Engels, Indonesisch en Balinees. Met Michèle chat je in het Nederlands. **Hoe ver van tevoren moet ik plannen?** Voor juli, augustus en de kerstvakantie liefst drie tot zes maanden vooraf, omdat de goede kleine verblijven snel vol zitten. Daarbuiten is een paar weken meestal genoeg. **Krijgen jullie commissie van hotels of Dek Leonk?** Nee. Zo blijft ons advies onafhankelijk en krijgen zij de volle prijs. **Regelen jullie ook vluchten?** Nee. Die boek je zelf; dan heb je ook de bescherming van je airline of boekingssite. ## Bali **Is Bali niet veel te druk geworden?** In het zuiden en zuidwesten wel: Kuta, Seminyak, Canggu en delen van Uluwatu. Daar sta je vaak in de file en wordt veel gebouwd. Het oosten, het noorden en de bergen zijn nog rustig en authentiek. Daar ligt de nadruk in onze reizen. **Wat is de beste reistijd?** April tot en met oktober is het droog. Mei, juni en september zijn het fijnst: droog en minder druk. Zie [Beste reistijd](/praktisch/beste-reistijd). **Is Bali veilig?** Ja. De grootste risico's zijn het verkeer, de zee en maagklachten. Zie [Is Bali veilig?](/praktisch/veiligheid) **Heb ik een visum nodig?** Ja, een visum on arrival of vooraf een e-VOA, plus de toeristenheffing. Zie [Visum en toeristenheffing](/praktisch/visum-en-heffing). **Kan ik een scooter huren?** Ja, met een motorrijbewijs en een internationaal rijbewijs met categorie A. Zonder die papieren dekt je verzekering vaak niets. Zie [Scooter regelen](/scooter-bali). **Is Bali geschikt voor kinderen?** Heel geschikt. Balinezen zijn dol op kinderen. Kijk bij de reis [Bali met kinderen](/reizen/bali-met-kinderen). **Wat moet ik weten over tempelbezoek?** Draag een sarong en sjerp en bedek je schouders. Zie [Tempels bezoeken](/praktisch/tempels-en-kleding). ## Noodgevallen **Wat zijn de alarmnummers?** 112 voor alle noodgevallen, 110 voor de politie, 118 of 119 voor een ambulance. De Nederlandse en Belgische ambassades zitten in Jakarta. Op reis met Dek Leonk bel je eerst hem; hij weet waar de dichtstbijzijnde kliniek is. --- # Blog ## Instagram-Bali versus het echte Bali URL: https://mybalitourguide.nl/blog/instagram-bali Datum: 2026-11-03 De schommel, de poort, de kliffen: vijf bekende Instagram-plekken op Bali, hoe het er echt is, en een rustig alternatief voor elk. Je kent de foto's: een vrouw in een wapperende jurk op een schommel boven de rijstvelden. Twee mensen in een tempelpoort met een vulkaan erachter en een spiegelende vijver ervoor. Ze zijn mooi, en ze vertellen maar een deel van het verhaal. Hieronder vijf bekende plekken, hoe het er in werkelijkheid aan toegaat, en waar je in plaats daarvan naartoe kunt. ### 1. De schommels bij Tegallalang De foto: jij, zwevend boven groene rijstterrassen. De werkelijkheid: een rij wachtenden, een kaartje van tientallen euro's per persoon, en terrassen vol cafés en souvenirkraampjes. Het alternatief: [Jatiluwih](/bestemmingen/jatiluwih). Grotere terrassen, werelderfgoed van UNESCO, en wandelpaden waar je urenlang bijna niemand tegenkomt. ### 2. De Gates of Heaven bij Lempuyang De foto: een tempelpoort met de Agung erachter, gespiegeld in water. De werkelijkheid: een wachtrij van twee uur of langer voor een paar seconden in de poort. En het water bestaat niet: een fotograaf houdt een spiegel onder je telefoon. Het alternatief: het [waterpaleis Tirta Gangga om acht uur 's ochtends](/reizen/dagtour-oost-bali), of de rest van het tempelcomplex van Lempuyang, waar je een uur omhoog klimt langs stille tempels. Wil je toch de poort, dan vertrekken we om vier uur 's nachts. ### 3. Kelingking op Nusa Penida De foto: een klif in de vorm van een dinosaurus boven een turquoise baai. De werkelijkheid: een lange boottocht, een rit over slechte wegen, een volgepakt uitzichtpunt en een steil, gevaarlijk pad naar beneden. Het alternatief: twee nachten op [Nusa Lembongan](/bestemmingen/nusa-lembongan), met snorkelen tussen de manta's en de gele brug naar Nusa Ceningan. Rustiger, en je ziet meer van het eiland. ### 4. De Handara-poort De foto: een Balinese poort met nevelige bergen erachter. De werkelijkheid: de toegangspoort van een golfbaan, waar je in de rij staat en betaalt voor een foto. Het alternatief: een paar kilometer verderop, [de tweelingmeren Buyan en Tamblingan](/bestemmingen/munduk), met wandelpaden door het bos en oude tempels aan het water. ### 5. Tanah Lot bij zonsondergang De foto: een tempel op een rots in zee, oranje lucht. De werkelijkheid: duizenden mensen tegelijk, en een uur file op de terugweg. Het alternatief: Pura Taman Ayun in Mengwi, vroeg in de ochtend. Een koninklijke tempel met grasvelden, een gracht en meru-torens, en bijna niemand. Of: zonsondergang op het strand van [Amed](/bestemmingen/amed), met de Agung achter je. ### Waarom dit uitmaakt Drukte is niet alleen vervelend voor jou. Een paar plekken krijgen het grootste deel van de bezoekers, en de rest van het eiland ziet weinig van wat toerisme oplevert. Wie ook naar de rustige plekken gaat, heeft een betere reis én spreidt de druk. Wil je toch die ene foto? Prima. Met een [eigen chauffeur](/prive-chauffeur-bali) en een slimme planning sta je er op het moment dat de bussen er nog niet zijn. ## Ubud of Sidemen? Een eerlijke vergelijking voor je uitvalsbasis URL: https://mybalitourguide.nl/blog/ubud-of-sidemen Datum: 2026-11-03 Ubud of Sidemen als uitvalsbasis? Hoe druk het is, wat je er doet, waar je slaapt en eet, hoe je er komt, en waarom de meeste routes allebei doen. Kort antwoord: kies Ubud als je veel binnen handbereik wilt hebben, zoals restaurants, dansvoorstellingen, yoga en winkels. Kies Sidemen als je vooral wilt wandelen en het 's avonds stil wilt hebben. Ze liggen een uur rijden uit elkaar, dus in de meeste routes doe je ze allebei: eerst een paar nachten Ubud, daarna Sidemen op weg naar het oosten. ### Ubud en Sidemen naast elkaar | | Ubud | Sidemen | | --- | --- | --- | | Vanaf het vliegveld | 1 tot 1,5 uur rijden | ± 2 uur rijden | | Wat het is | Een stadje met veel toerisme en rijstvelden eromheen | Een vallei met dorpen en rijstterrassen | | Drukte | Druk in het centrum, rustiger erbuiten | Rustig | | Eten | Heel veel restaurants, warungs en cafés | Een paar warungs en de keuken van je verblijf | | Rondkomen | Centrum te voet, Grab en Gojek beperkt | Met een chauffeur of via je verblijf | | Hoeveel nachten | Drie | Twee of drie | ### Hoe is Ubud? [Ubud](/bestemmingen/ubud) is het culturele hart van Bali. Er is een paleis, een markt en elke avond ergens een dansvoorstelling, Legong of Kecak. Rond het stadje liggen rijstvelden, kunstenaarsdorpen als Mas en Batuan en wandelpaden zoals de Campuhan-rug. Het is ook druk geworden. Overdag staat het centrum vol auto's, en de Monkey Forest en de [schommels bij Tegallalang](/blog/instagram-bali) zijn attracties met rijen. Slaap je net buiten het centrum, tussen de rijstvelden of in een dorp als Penestanan of Sayan, dan heb je de keuze van Ubud en 's avonds toch rust. ### Hoe is Sidemen? [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) is een vallei in Oost-Bali, een uur rijden van Ubud. Rijstterrassen, een rivier en dorpen waar het leven om de oogst en de tempelkalender draait. Bij helder weer kijk je uit op de Agung, de heilige vulkaan van Bali. Er zijn een paar homestays en kleine hotels, en verder weinig: geen uitgaansleven, geen winkelstraat, geen grote bezienswaardigheid waar bussen voor stoppen. ### Wat doe je er? In Ubud loop je 's ochtends vroeg over de Campuhan-rug, ga je naar de markt als de offerbloemen er liggen en zie je 's avonds een dansvoorstelling. Die in het paleis kost rond IDR 100.000 per persoon (2026). Je kunt er [koken bij een familie](/reizen/kookles-bali), een [waterzegening](/reizen/waterzegening) doen bij een rustige bron of yoga volgen. Regent het, dan zijn er musea, massages en kooklessen onder een dak. In Sidemen wandel je met een gids uit het dorp langs de terrassen, bezoek je een weverij van songket-stof en ga je misschien naar een kookles. Verder lees je, kijk je naar de berg en eet je in een warung. Weinig te doen, en dat is precies waarom mensen er komen. Wil je elke dag iets nieuws zien, dan is één nacht genoeg. ### Waar slaap je, en wat kost het? Rond Ubud vind je alles: een homestay op het erf van een familie, een klein hotel in de rijstvelden of een resort in het dal van de Ayung. In Sidemen zijn het vooral homestays en kleine hotels tussen de velden, sommige met een zwembad. Reken in 2026 op ± € 25–80 per nacht voor twee voor een homestay of klein hotel, en ± € 80–200 voor een villa met zwembad. Omdat Sidemen weinig verblijven heeft, zitten de goede in juli, augustus en rond kerst snel vol. Boek die maanden ruim vooraf. ### Eten In Ubud kun je elke avond ergens anders eten, en vegetarisch of veganistisch eten is er makkelijk. In Sidemen eet je in een van de warungs of bij je verblijf. Keukens gaan er vroeg dicht, en niet overal kun je met een kaart betalen. Neem genoeg [contant geld](/praktisch/geld-en-betalen) mee. Meer over wat je op Bali eet staat bij [Eten en drinken](/praktisch/eten-en-drinken). ### Hoe kom je er, en hoe kom je rond? Ubud ligt een uur tot anderhalf uur van het vliegveld, in de file langer. In het centrum loop je. Grab en Gojek werken, maar mogen je in Ubud niet overal ophalen. Sidemen ligt ongeveer twee uur van het vliegveld. Taxi-apps rijden in het oosten nauwelijks, dus je hebt een chauffeur nodig of laat je verblijf iets regelen. Een scooter kan ook, maar alleen [met de juiste papieren](/scooter-bali). Meer staat bij [Vervoer op Bali](/praktisch/vervoer). ### Wie kiest wat? Kies Ubud als het je eerste keer Bali is, als je 's avonds keuze wilt hebben, als je in het regenseizoen gaat of als je geen chauffeur hebt. Kies Sidemen als je wilt wandelen, als je Ubud al kent, als je de drukte wilt ontlopen of als je daarna doorreist naar [Amed](/bestemmingen/amed) en de oostkust. ### Waarom de meeste routes allebei doen Ze liggen een uur uit elkaar, en Sidemen ligt op weg naar het oosten. Daarom begin je vaak in Ubud: het is het dichtst bij het vliegveld, je komt er makkelijk bij van de vlucht en er is genoeg te doen. Daarna rijd je naar Sidemen, en van daar verder naar Amed en [Karangasem](/bestemmingen/karangasem). Zo doen we het in [Rustig Bali](/reizen/rustig-bali), met drie nachten Ubud en twee nachten Sidemen, en in de [rondreis van drie weken](/reizen/rondreis-bali-3-weken), met drie nachten in elk. Twijfel je nog, of wil je een andere verdeling? Dan [zoeken we samen uit wat bij je past](/persoonlijk-reisplan). ## Wat je krijgt voor € 250: zo ziet een reisplan eruit URL: https://mybalitourguide.nl/blog/wat-je-krijgt-bij-een-reisplan Datum: 2026-11-02 Wat zit er in een reisplan van My Bali Tour Guide, hoe snel heb je het en wat gebeurt er daarna? Het verschil tussen de drie pakketten, kort en eerlijk. Een vraag die we vaak krijgen: wat krijg je nou eigenlijk voor dat bedrag? Terechte vraag. Een reisplan is geen boek of app die je in de winkel ziet liggen. Dus hier even op een rij. ### Het Reisplan, € 250 Je begint met een intakegesprek met Michèle. Daarin vertel je wanneer je gaat, met wie, hoe lang en wat je leuk vindt. Ook wat je níet wilt is handig om te weten. Binnen vijf werkdagen na dat gesprek heb je je reisplan. Daarin staat: - je route en dagindeling op maat; - de rijtijden tussen de plekken; - tips per plek; - wat je beter overslaat, en waarom. Eén ronde aanpassingen zit erbij. Daarna boek je zelf. ### Reisplan met verblijven, € 350 Hetzelfde reisplan, plus per plek twee of drie verblijven die bij je budget en stijl passen. Michèle zoekt ze uit; jij kiest en boekt. ### Alles geregeld, € 500 Het reisplan, en wij reserveren alles op jouw naam: verblijven, Dek Leonk, activiteiten, een scooter of een boot. Dat doen we alleen na jouw akkoord per onderdeel. Je betaalt de aanbieders daarna rechtstreeks. ### En als je toch niet gaat? Het plan is van jou. De fee is voor het werk dat we gedaan hebben, dus die krijg je na levering niet terug. Annuleer je na de intake maar vóór de levering, dan krijg je de helft terug. ### Liever helemaal zelf? Kan ook. Wil je alleen een betrouwbare chauffeur, dan brengen we je gratis in contact met Dek Leonk. Je stelt de reis dan met hem samen. Twijfel je welk pakket past? Plan een gratis kennismaking van een kwartier, of kijk eerst bij [Persoonlijk reisplan](/persoonlijk-reisplan). ## Eerste keer Bali: twee weken zonder de drukte URL: https://mybalitourguide.nl/blog/eerste-keer-bali-route Datum: 2026-11-01 Je eerste keer Bali? Een route van 14 dagen langs Ubud, Sidemen, Amed, Munduk en de kust, met de bekende plekken op slimme tijden en weinig uren in de auto. De meeste mensen plannen hun eerste Bali-reis aan de hand van lijstjes: de schommel, de poort, de kliffen, de strandclub. Dat wordt een reis met veel file en veel rijen. Deze route pakt het anders aan. Je ziet het beste van het eiland, slaapt op vijf plekken en zit zelden langer dan twee uur in de auto. ### De route in het kort | Dagen | Plek | Waarom | | --- | --- | --- | | 1 – 3 | [Ubud](/bestemmingen/ubud), net buiten het centrum | Bijkomen van de vlucht, cultuur, rijstvelden | | 4 – 5 | [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) | Wandelen in de vallei onder de Agung | | 6 – 8 | [Amed](/bestemmingen/amed) | Snorkelen, vissersdorpen, de oostkust | | 9 – 10 | [Munduk](/bestemmingen/munduk) | Bergen, watervallen, koeler weer | | 11 – 13 | [Sanur](/bestemmingen/sanur) of [Nusa Lembongan](/bestemmingen/nusa-lembongan) | Strand en zee om af te sluiten | | 14 | Vertrek | Sanur ligt op een half uur van het vliegveld | ### Dag 1 – 3: Ubud Je landt, [Dek Leonk staat in de aankomsthal](/vliegveldtransfer-bali) en rijdt je in anderhalf uur naar een verblijf tussen de rijstvelden. Neem de eerste dag rustig. Daarna: de markt vroeg in de ochtend, een wandeling over de Campuhan-rug, een dansvoorstelling in een tempelhof. De Monkey Forest en de schommels sla je over of doe je om acht uur. ### Dag 4 – 5: Sidemen Een uur naar het oosten. Hier is het stil: rijstterrassen, een rivier, weverijen. Wandel een ochtend met een gids uit het dorp. Bij helder weer zie je de Agung boven alles uit. ### Dag 6 – 8: Amed Onderweg stop je om acht uur bij het waterpaleis Tirta Gangga. In Amed snorkel je vanaf het strand, ga je bij zonsopgang met een vissersboot de zee op en duik je – als je wilt – bij het scheepswrak van Tulamben. ### Dag 9 – 10: Munduk De langste rit van de reis: drie tot vier uur over de noordkust, met een stop bij de waterval van Sekumpul. Munduk ligt in de bergen, tussen koffie en kruidnagel. 's Ochtends ga je naar de tempel aan het meer van Beratan. ### Dag 11 – 13: Sanur of Nusa Lembongan Op weg naar beneden loop je een uur door de rijstterrassen van Jatiluwih. Daarna drie dagen zee. Sanur is rustig en makkelijk; Nusa Lembongan, een half uur varen, is een eilandje met helder water en manta's. ### Dag 14: naar huis Vanuit Sanur ben je in een half uur op het vliegveld. ### Wat je overslaat, en waarom - **Canggu en Seminyak:** leuk voor een avond, maar je verliest er vooral tijd in de file. - **De poort van Lempuyang:** twee uur in de rij voor een foto. - **Nusa Penida op een dagtrip:** lange boottocht, slechte wegen, drukke uitzichtpunten. Liever twee nachten Lembongan. ### Wat het ongeveer kost Voor twee personen ter plekke ± € 1.500 tot € 2.500, afhankelijk van je verblijven. Meer daarover in ons artikel over [wat een reis naar Bali kost](/blog/wat-kost-een-reis-naar-bali). Deze route is een startpunt. Liever langzamer, meer strand of juist meer wandelen? Dan [maken we er jouw route van](/persoonlijk-reisplan). ## Nyepi 2027: de dag dat Bali stilvalt URL: https://mybalitourguide.nl/blog/nyepi-2027 Datum: 2026-10-30 Op maandag 8 maart 2027 ligt Bali 24 uur stil: Nyepi, het Balinese nieuwjaar. Wat er gebeurt, wat je wel en niet mag en hoe je je reis eromheen plant. Stel je een eiland voor met ruim vier miljoen inwoners, waar een dag lang niemand de straat op gaat. Geen auto's, geen scooters, geen licht, geen muziek. Het vliegveld is dicht en soms ligt zelfs het mobiele internet eruit. Dat is Nyepi, de dag van stilte waarmee Bali het nieuwe jaar van de Balinese saka-kalender begint. In 2027 valt Nyepi op maandag 8 maart, van zes uur 's ochtends tot zes uur de ochtend erna. ### De dagen ervoor: reinigen en lawaai Een paar dagen voor Nyepi trekken processies naar zee of naar een heilige bron voor Melasti, een reinigingsceremonie. Mensen in het wit dragen tempelvoorwerpen onder parasols naar het water. Als je in de buurt van de kust bent, is het een prachtig gezicht – kijk op afstand en loop er niet tussendoor. De avond voor Nyepi is het tegenovergestelde van stil. In elk dorp gaan de ogoh-ogoh de straat op: enorme beelden van papier-maché en bamboe, monsters en demonen waar de jongeren van het dorp maanden aan gewerkt hebben. Ze worden met muziek en veel geschreeuw door de straten gedragen om de boze geesten te verjagen, en daarna vaak verbrand. Het is een van de mooiste avonden van het jaar om op Bali te zijn. ### Nyepi zelf: vier regels Op Nyepi houden Balinezen zich aan vier verboden: geen vuur of licht, geen werk, niet reizen en geen vermaak. De gedachte is dat de boze geesten over het eiland vliegen, niemand zien en weer vertrekken. Voor jou als bezoeker betekent het: - Je blijft de hele dag op het terrein van je verblijf. Pecalang, de dorpswachten, letten erop. - Het vliegveld en de havens zijn dicht. Er vertrekken en landen geen vluchten. - 's Avonds houd je de gordijnen dicht en het licht laag. Veel hotels zorgen voor eten. - Muziek en harde stemmen bewaar je voor binnen. Veel reizigers vinden het juist een bijzondere dag: lezen, zwemmen in het zwembad van je verblijf en 's nachts een sterrenhemel zonder lichtvervuiling. ### De dag erna Op Ngembak Geni, de dag na Nyepi, gaat het leven weer verder. Families bezoeken elkaar en vragen elkaar om vergeving. Wegen zijn de eerste uren nog rustig. ### Je reis eromheen plannen - **Plan geen vlucht op 8 maart.** Land uiterlijk op 6 maart, dan heb je ook de ogoh-ogoh-avond van 7 maart. - **Kies je plek voor Nyepi bewust.** Een verblijf met zwembad en eten, in een dorp waar je de ogoh-ogoh kunt zien. In [Ubud](/bestemmingen/ubud) en [Sidemen](/bestemmingen/sidemen) zijn de optochten mooi en kleinschalig. - **Plan geen rit op 8 maart.** [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) is die dag thuis bij zijn familie. - **Doe boodschappen op 7 maart.** Winkels en warungs zijn op Nyepi dicht. Wil je Nyepi meemaken? Zet het in je [persoonlijke reisplan](/persoonlijk-reisplan), dan zoeken we het goede verblijf en de goede plek voor de optocht. ## Waar je reisgeld blijft: twaalf dagen Bali doorgerekend URL: https://mybalitourguide.nl/blog/waar-je-reisgeld-blijft Datum: 2026-10-29 Wat kost twaalf dagen Bali voor twee ter plekke, en wie krijgt dat geld? Een rekenvoorbeeld met de chauffeur, de verblijven, de uitjes en je persoonlijke reisplan. Bij een grote reisorganisatie blijft een groot deel van je reisgeld in Nederland. De chauffeur, de homestay en de kookjuf op Bali zien daar maar een deel van. Bij ons werkt het anders. Hieronder heb ik het even doorgerekend. ### Het rekenvoorbeeld Twaalf dagen Bali, met z'n tweeën, met Dek Leonk als chauffeur en verblijven in homestays en kleine hotels. Dit zijn de richtprijzen die we gebruiken: | Onderdeel | Richtprijs | |---|---| | Dek Leonk als chauffeur | € 45–65 per dag, 10 uur, brandstof inbegrepen | | Homestay of klein hotel | € 25–80 per nacht voor twee | | Villa met zwembad | € 80–200 per nacht | | Scooter | € 5–8 per dag | | Kookles, ceremonie, boottocht | € 15–40 per persoon | Bij elkaar kost zo'n reis ter plekke grofweg € 1.200 tot € 2.000. Dat betaal je rechtstreeks aan de mensen die het leveren. Daar komt je persoonlijke reisplan bij. Neem je het Reisplan met verblijven, dan is dat € 350. ### Waar het geld heen gaat Reken je dat door, dan gaat ± 80% van wat je uitgeeft (zonder vluchten) naar de mensen op Bali. Ongeveer 20% is de prijs van je reisplan. Wij verdienen niets aan de reis zelf. Geen opslag op de chauffeur, geen commissie van de verblijven. Dat is geen marketingpraatje, zo zit het model gewoon in elkaar: we sturen geen geld door, dus er valt ook niets af te romen. ### Wat er niet in zit Voor de goede orde: - Vluchten. Die boek je zelf. - Maaltijden. In een warung eet je voor € 1,50 tot € 3. - De toeristenheffing (IDR 150.000 per persoon) en het visum (IDR 500.000 per persoon). - Entrees van tempels en watervallen. Meer over de kosten van een reis lees je in [wat kost een reis naar Bali in 2027?](/blog/wat-kost-een-reis-naar-bali) Wil je weten wat jouw reis ongeveer kost? In de [reisplanner](/reisplanner) zie je meteen een indicatie. ## Een scooter huren op Bali: dit moet je weten URL: https://mybalitourguide.nl/blog/scooter-huren-bali Datum: 2026-10-27 Een scooter huren op Bali? Welk rijbewijs je nodig hebt, wat de politie controleert, hoe het zit met je verzekering en wanneer een chauffeur slimmer is. Iedereen op Bali lijkt op een scooter te rijden. De verhuurder op de hoek geeft je de sleutel zonder iets te vragen, voor een paar euro per dag. Wat hij er niet bij vertelt: met alleen een autorijbewijs rijd je waarschijnlijk onverzekerd rond. Zo zit het. ### Welk rijbewijs heb je nodig? Voor een scooter van 125cc, wat bijna alle huurscooters zijn, heb je twee dingen nodig: - Een motorrijbewijs (categorie A) uit Nederland of België. Een autorijbewijs (B) is niet genoeg. - Een internationaal rijbewijs met categorie A erop. In Nederland vraag je dat aan bij de ANWB, in België bij je gemeente. Het kost een paar tientjes en is snel geregeld; regel het wel voor vertrek, want ter plekke kan het niet. Neem daarnaast je gewone rijbewijs mee, en zorg dat je van de verhuurder de kentekenpapieren (STNK) krijgt. ### Wat de politie controleert Vooral in Canggu, Seminyak, Kuta, Uluwatu en rond Ubud houdt de politie regelmatig controles, vaak 's ochtends op grote kruispunten. Mis je een document, dan betaal je per ontbrekend document een boete van IDR 300.000 tot 500.000 (± € 15 tot € 25). Zonder helm komt daar IDR 250.000 bij. Boetes tellen op. ### Het echte risico: je verzekering De boete is het probleem niet. Het probleem is een ongeluk. Reisverzekeraars keren medische kosten na een scooterongeluk vaak niet uit als je geen geldig rijbewijs had voor dat voertuig. Een ziekenhuisopname op Bali, of een repatriëring, loopt snel in de duizenden euro's. Lees de voorwaarden van je verzekering voor je vertrekt. ### Waar rijden wel en niet fijn is - **Fijn:** de binnenwegen rond [Sidemen](/bestemmingen/sidemen), [Amed](/bestemmingen/amed) en [Munduk](/bestemmingen/munduk), rustige dorpen in het oosten en noorden. Weinig verkeer, mooie wegen. - **Niet fijn:** het zuiden. Van het vliegveld naar Canggu of Uluwatu sta je met honderden scooters tussen bussen en vrachtwagens. - **Let op:** zand en grind in de bochten, honden op de weg, regen in de middag (vooral van november tot maart) en steile bergwegen. ### Alternatieven - **Een chauffeur.** [Dek Leonk](/prive-chauffeur-bali) rijdt je vanaf ± € 45 per dag naar waar je wilt, en weet onderweg waar je moet stoppen. - **Een scooter met bestuurder.** Via [Gojek of Grab](/praktisch/vervoer), in het zuiden en rond Ubud. - **Een fiets of e-bike.** Rond Ubud en Sidemen zijn mooie routes, ook met een gids. Zelf rijden met de juiste papieren? Dan [regelen we een goede scooter](/scooter-bali) via ons netwerk, met twee helmen en de papieren erbij. ## Waarom we geen reizen verkopen, maar alleen een persoonlijk reisplan URL: https://mybalitourguide.nl/blog/waarom-we-geen-reizen-verkopen Datum: 2026-10-25 Bij My Bali Tour Guide betaal je ons alleen voor je persoonlijke reisplan. De reis zelf betaal je rechtstreeks aan Dek Leonk en de verblijven. Waarom we dat zo doen. Kort gezegd: je betaalt ons voor een persoonlijk reisplan. Een vast bedrag, € 250 tot € 500. De reis zelf betaal je rechtstreeks aan Dek Leonk, de homestays en de gidsen. Wij zitten daar niet tussen. Dat is een bewuste keuze. Ik leg even uit waarom. ### Wat ik leerde in Marokko Met mijn bedrijf ESBL bouwde ik eerder Vrouwvriendelijk Marokko op, samen met Soukayna, een van de weinige vrouwelijke chauffeurs van Marrakesh. Daar zag ik hoe goed het werkt als je reist met iemand die er woont. Je ziet meer van het land. En het geld komt bij de chauffeur terecht, niet bij een groot reisbureau. Ik zag ook waar het ingewikkeld wordt. Verkoop je als website de hele reis, met vervoer én overnachtingen in één prijs, dan kom je al snel in de regels voor pakketreizen. En sta je tussen de reiziger en de mensen die de reis écht maken. ### Hoe we het op Bali doen Daarom verkopen we op Bali alleen een persoonlijk reisplan. Michèle zet daarin de route, de dagindeling, de rijtijden en, als je dat wilt, de verblijven. Dat is ons werk, en daar betaal je ons voor. De reis zelf spreek je af met de mensen die hem uitvoeren: - Dek Leonk rijdt je, en je betaalt hem rechtstreeks. Vanaf ± € 45 per dag. - De homestays en kleine hotels boek je zelf, of wij reserveren ze op jouw naam. Je betaalt hen rechtstreeks. - Een kookles, een boot of een gids: hetzelfde. Partners betalen ons geen commissie. Zo blijft ons advies onafhankelijk, en krijgen zij de volle prijs. ### Wat dat voor jou betekent Je weet precies wat je ons betaalt en wat naar Bali gaat. Bij een rondreis van twaalf dagen voor twee betaal je ter plekke grofweg € 1.200 tot € 2.000. Met een fee van € 350 gaat zo ± 80% van wat je uitgeeft (zonder vluchten) naar de mensen op Bali. En het plan is van jou. Ook als je daarna besluit om het anders te doen. Wil je weten welk pakket bij je past? Kijk bij [Persoonlijk reisplan](/persoonlijk-reisplan), of plan een gratis kennismaking van een kwartier met Michèle via de [reisplanner](/reisplanner). ## Wat kost een reis naar Bali in 2027? URL: https://mybalitourguide.nl/blog/wat-kost-een-reis-naar-bali Datum: 2026-10-23 Wat kost twee weken Bali in 2027? Vluchten, visum, verblijven, vervoer en eten doorgerekend voor twee personen, van budget tot ruim. Bali staat bekend als goedkoop, en voor eten en vervoer klopt dat nog steeds. Maar de vlucht is lang, er komen een visum en een toeristenheffing bij, en een goed verblijf met zwembad kost meer dan je denkt. Hieronder rekenen we twee weken Bali door voor twee personen, in drie varianten. ### De vaste kosten - **Vlucht.** Amsterdam naar Denpasar heeft geen directe vlucht; je stapt over in bijvoorbeeld Singapore, Doha of Dubai. Reken op ± € 800 tot € 1.300 per persoon voor een retour in economy, afhankelijk van seizoen en hoe vroeg je boekt. - **Visum.** Een [visum on arrival of vooraf een e-VOA](/praktisch/visum-en-heffing) kost IDR 500.000, ± € 25 per persoon. Er zijn plannen om dat te verhogen. - **Toeristenheffing.** IDR 150.000 per persoon, ± € 7,50, vooraf te betalen via Love Bali. - **Reisverzekering.** Een doorlopende verzekering met werelddekking kost een paar tientjes per jaar extra. ### Wat het ter plekke kost | | Budget | Comfortabel | Ruim | | --- | --- | --- | --- | | Verblijf per nacht | homestay ± € 35 | klein hotel met zwembad ± € 70 | villa of boetiekhotel ± € 150 | | Vervoer | 5 dagen chauffeur, 6 dagen scooter | 9 dagen chauffeur | 12 dagen chauffeur | | Eten per persoon per dag | ± € 10 (warungs) | ± € 20 | ± € 35 | | Activiteiten en entrees | ± € 150 | ± € 300 | ± € 500 | | **Totaal ter plekke, twee weken voor twee** | **± € 1.250** | **± € 2.300** | **± € 4.200** | Inclusief visum en heffing, exclusief vluchten. Met vluchten komt daar voor twee personen € 1.600 tot € 2.600 bij. ### Waar je op kunt besparen - **Reis buiten juli en augustus.** In [mei, juni en september](/praktisch/beste-reistijd) is het droog, rustiger en zijn verblijven goedkoper. - **Eet in warungs.** Een nasi campur kost € 2 tot € 3 en is vaak lekkerder dan in een toeristenrestaurant. - **Een chauffeur alleen op reisdagen.** Op dagen dat je op één plek blijft, loop je, fiets je of neem je een scooter (met de [juiste papieren](/scooter-bali)). - **Blijf langer op minder plekken.** Elke verhuizing kost een rit en een halve dag. Waar je beter niet op bespaart: je reisverzekering, een [betrouwbare chauffeur](/prive-chauffeur-bali) en een helm als je toch op een scooter stapt. ### En wat kost een persoonlijk reisplan? Laat je je reis door ons ontwerpen, dan betaal je ons € 250 tot € 500, afhankelijk van hoeveel je uit handen geeft. De rest betaal je rechtstreeks aan [Dek Leonk](/over-ons/dek-leonk) en de verblijven. Kijk bij [Persoonlijk reisplan](/persoonlijk-reisplan) wat bij je past. ## Bali is meer dan het zuiden: waarom je naar het oosten en noorden moet URL: https://mybalitourguide.nl/blog/bali-meer-dan-het-zuiden Datum: 2026-10-20 Bali is druk in het zuiden, maar het oosten en noorden zijn nog rustig en authentiek. Waar je het echte Bali vindt, en hoe je er komt. Wie de laatste jaren in Canggu was, kent het verhaal. Een uur in de file voor tien kilometer. Overal villa's in aanbouw. Strandclubs met dj's, koffiebars met laptops en een menukaart in het Engels. Leuk voor een paar dagen, maar is dit nou Bali? Nee, dit is een klein stukje van Bali. Het zuiden en zuidwesten, van Kuta tot Canggu en Uluwatu, zijn de laatste twintig jaar volgebouwd voor het toerisme. Daar komen de meeste van de bijna 7 miljoen buitenlandse bezoekers per jaar terecht. De rest van het eiland ziet een fractie daarvan. ### Het oosten: vulkanen, rijst en vissersdorpen Rijd vanuit Ubud een uur naar het oosten en je bent in [Sidemen](/bestemmingen/sidemen). Een vallei met rijstterrassen, een rivier en de Agung erboven. Geen strandclubs hier, wel weverijen en homestays tussen de velden. Nog anderhalf uur verder ligt [Amed](/bestemmingen/amed), een rij vissersdorpen aan zwarte stranden. 's Ochtends zie je de jukungs, smalle boten met zijarmen, terugkomen met de vangst. Je snorkelt er vanaf het strand. Onderweg liggen [de waterpaleizen van Karangasem en het dorp Tenganan](/reizen/dagtour-oost-bali), waar de Bali Aga wonen, de oorspronkelijke bewoners van het eiland, met hun eigen tradities. ### Het noorden: bergen, meren en koraal Het noorden is koeler en groener. In [Munduk](/bestemmingen/munduk) wandel je langs koffie- en kruidnagelplantages naar watervallen. Vlakbij liggen drie kratermeren, met de tempel Ulun Danu Beratan aan het water. Verder naar het westen ligt [Pemuteran](/bestemmingen/pemuteran), een dorp dat zelf zijn koraal herstelt, met het eiland Menjangan voor de kust. ### En ook in het midden Zelfs rond Ubud vind je het nog: de rijstterrassen van [Jatiluwih](/bestemmingen/jatiluwih), werelderfgoed en uren wandelen, of een dorpstempel waar 's avonds de gamelan oefent. Het verschil zit vaak in een paar kilometer, of in een paar uur eerder opstaan. ### Hoe je er komt Het openbaar vervoer naar het oosten en noorden is beperkt en taxi-apps rijden er nauwelijks. Met een eigen chauffeur is het makkelijk: hij rijdt je van plek naar plek en weet waar je moet stoppen. Zo hebben we onze reizen opgezet. Kijk bij [Rustig Bali](/reizen/rustig-bali) of [Noord en West](/reizen/noord-en-west-bali), of vraag een [persoonlijk reisplan](/persoonlijk-reisplan) aan.